Әскери медицина
Әскери медицина — денсаулықты нығайту, зерттеу, әскери қызметтен өту, әскери қимылдарға қатысу мен әскери қимылдар орын алып жатқан жерде өмір сүру кезінде пайда болатын әр түрлі аурулар мен зақымдарды алдын алу мен емдеумен айналысатын ғылыми білімдері мен практикалық шаралардың жиынтығы, медицинаның бір саласы және әскери істің негізгі бөлігі.
Мысалы, осындай аурулар мен зақымдарға оқ тиген жара, атомдық бомбаның жарылуынан пайда болған аққандылық (сәуле ауруы), кейбір инфекциялар мен химиялық улану, ақпараттық вирустар және т.б. жатады.
Сонымен қатар, әскери медицина әскерге шақырылған және әскери қазметке еркімен келгендердің медициналық және психологиялық жарамадылығын анықтау критерийлерді зерттеу және әзірлеумен айналысады.
Медициналық эвакуацияның әр түрлі кезеңдерінде жаралы және науқастардың емдеу процесін ұйымдастыруға, эвакуацияны жүзеге асыруға, сондай-ақ жаралылар мен науқастарды сұрыптауға (медициналық сұрыптау) бағытталған әскери медицинаның арнайы бөлімі бар. Ол іскерлік қызметті ұйымдастыру мен тактиканы зерттейді.
Әскери медицинаның құрамына келесі тәртіптер кіреді:
- Далалық әскери терапия
- Далалық әскери хирургия
- Әскери гигиена
- Әскери токсикология, радиология және медициналық қорғау
- Әскери қызмет ұйымдастыруы мен тактикасы
- Әскери қызметтің күнделікті істерді басқару
- Әскери эпидемиология
- Әскери фармация
Әскери қызметкерлердің медициналық дайындығы
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Әр түрлі санаттағы әскери қызметшілердің зерттейтін әскери іс оқу пәндері бар, онда:
- Бастапқы медициналық даярлық немесе медициналық дайындық (БМД);
- Әскери-медициналық дайындық (ӘМД);
- және басқа.
БМД, ӘМД тәртібінің шамалы мазмұны
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Теориясы
- Әскери медицина, оның мақсаты мен тарихы.
- Жеке және ұжымдық гигиена әскери қызметшілерге қатысты.
- Әскери қызметшілердің денсаулығын қорғау жүйесі.
- Гигиена негіздерін тамақтандыру және сумен жабдықтау.
- Құралдар мен жеке медициналық жабдықтау, әскери қызметшілердің қолдану ережелері. Жарақаттар кезінде алғашқы көмек көрсету, сондай-ақ жарақаттар мен қан кетуді тоқтату.
- Жеке және ұжымдық медициналық құралдар арқылы қорғау және көмек көрсету.
- Алғашқы көмек көрсету. Шұғыл реанимациялық іс-шаралар.
- Ерекшеліктері, алғашқы көмек көрсету әсері кезінде қару жаппай қырып-жою (зақымдау).
- Алдын алу жұқпалы аурулардың қолдану жағдайында қарсыластың бактериологиялық (биологиялық) қару.
- Алғашқы көмек зақымданғанда техникалық сұйықтықтармен, электр тогымен және басқа да апаттық жағдайлармен.
- Іздеу жараланған және зақымданған ұрыс алаңында. Шығару және әкету айқастың.
- Жауынгерлік машиналар мен басқа да техникамен жаралағандарды шығару тәсілдері.
- Емдеу-эвакуациялық шаралар.
Практика:
- Тренаж, жаттығулар, тапсыру нормалары және т.б.