Өжір

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Өжір
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
(unranked) Asterids
Сабы: Apiales
Тұқымдасы: Apiaceae
Кіші тұқымдасы: Apioideae
Тайпасы: Pyramidoptereae
Тегі: Schtschurowskia
Regel & Schmalh.
түрлері

3 түрі белгілі

  • Schtschurowskia margaritae
  • Schtschurowskia meifolia
  • Schtschurowskia pentaceros

Өжір, щуровския (лат. Schtschurowskia) – шатыршагүлділер тұқымдасына жататын көп жылдық өсімдіктер. Қазақстанның қиыршық тасты тау беткейлерінде, жартастарда және шөгінді жерлерде өсетін 2 түрі кездеседі, оның біреуі Қаратаудың эндемигі болып саналатын – маргарита өжірі (S. margarіtae), биікт. 30 см-дей. Білеуленген тамыры тереңге кетеді. Сабағы түп жағынан бұтақталып шығады да, жоғары қарай өскен сайын қисая береді. Жапырақтары қысқа сағақты, қауырсын тәрізді тілімденген. Гүлшоғыры – ұзынды-қысқалы 10 сәулелі бөліктен тұратын шатырша, онда 8 – 15-тей гүлдері орналасады. Дәл ортасындағы жеміс салатын гүлі қосжынысты болады, оның сыртын аталық гүлдері қоршап жатады. Күлтелері ақ түсті. Тұқымынан көбейеді. Маусымда гүлдеп, шілдеде жеміс салады. Жемісі ұзынша, цилиндр тәрізді, ұзындығы 3 мм-дей. Маргарита өжірі – өте сирек кездесетін өсімдік, жылдан жылға таралу аймағы азайып барады, сондықтан қорғауға алынып, Қазақстанның “Қызыл кітабына” енгізілген.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақ энциклопедиясы, 7том