Өлшемдес және өлшемсіз шамалар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Өлшемдес және өлшемсіз шамалар — ортақ өлшемі болатын немесе сәйкес түрде болмайтын біртекті екі шама (мысалы, ұзындық немесе аудан). Квадраттың диоганалының ұзындығы мен қабырғаларының ұзындықтары немесе радиусқа салынған дөңгелектің және квадраттардың аудыны өлшемсіз шамаларға мысал болады. Егер шамалар өлшемдес болса, онда бұлардың қатынасы рационал санмен, ал өлшемсіз шамалардың қатынасы иррационал санмен өрнектеледі. Сондықтан егер біртекті шамалардың жиынтығы бірлік өлшем ретінде қабылданса, онда онымен өлшемдес шамалар рационал сандармен, ал өлшемсіз шамалар рационал сандармен, ал өлшемсіз шамалар иррационал сандармен өрнектеледі. Ежелгі грек математиктерінің өлшемсіз шамалардың болатынын ашуы маңызды жаңалық болған.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Математика әлемі: Жалпы орта білім беретін оқу орындарының(мектеп, гимназия, колледж, лицей) оқушылары мен студенттеріне және математика әуесқойлары мен көпшілік оқырмандарға арналған математикалық пәндік энциклопедия.Нұрқанат Көбенқұлұлы.