Анчар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Анчар
Antiaris toxicaria
Antiaris toxicaria
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
(unranked) Қос жарнақты
Сабы: Раушангүлділер
Тұқымдасы: Тұт
Тегі: Antiaris
Lesch.
Antia toxi 101009-7191 mp.jpg

Анчар (лат. Antíaris) — Тұт тұқымдасына жататын мәңгі жасыл ағаштардың тегі. Ел арасында Анчар ағашының қасына барсаң немесе қолмен ұстасаң уланасын дейтін қате түсінік таралған. Шынында ол у таратып тұрмайды.

Таралуы[өңдеу]

Бастапқы шыққан жері - Индонезиядағы Зонд аралдары. Қазір ол көбінесе ботаникалық бақтарда өсіріледі.

Ботаникалық сипаттамасы[өңдеу]

Antiaris toxicaria GS311.png

Жапырақтары - қарапайым.

Гүлдері майда, тығыз гүлшоғырларға жиналған. Гүл тостағаншасы - төрт мүшелі.

Жемісі құрама немес күрделі.

Қолдануы[өңдеу]

Улы анчардың лат. Antiaris toxicaria сүтті шырынының құрамында антарин деп аталатын гликозид бар. Сондықтан Анчардың шырыны жалаңаш денеге тисе, адамның терісінде жарақат пайда болып, іріңдейді. Ертедегі халықтар оны садақ жебесінің ұшына жағатын болған.

Басқа түрі - Беннетта анчары лат. Antiaris bennettii жемісінде кармин бояуы болады.

Цейлон анчарының лат. Antiaris ceylonica және Саккадора анчарының лат. Antiaris saccadora талшықтарынан Ост-Индияда қапшық жасайды.[1] [2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. “Қазақстан”: Ұлттық энциклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998
  2. Hutchinson J. The genera of flowering plants, v. 2, Oxf., 1967.
Wiktionary-logo-en.png
анчар деген сөзді
Уикисөздік ашық сөздігінен іздеп көріңіз.
Wikisource-logo.svg
Уикиқайнарда бұған қатысты түпнұсқа мәтін бар: