Санта-Гертруда сиыры

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Santa Gertrudis.jpg

Санта-Гертруда cиыры – етті мал тұқымы. АҚШ-тың Техас штатында шортгорн сиырын зебу бұқасымен будандастыру арқылы шығарылған. Жеке тұқым ретінде 1940 ж. қабылданған. Дене бітімі мықты, ірі, етті, омырауы кең, маңдайы жалпақ. Орта есеппен сиырының салм. 500 – 600 кг.

Жалпы[өңдеу]

Санта-Гертруда сиыры — етті бағыттағы ірі қара тұқымы. АҚШ-тың Техас штатында зебу бұқасын шортгорн сиырымен будандастыру арқылы шығарылған. Жеке тұқым ретінде 1940 ж. қабылданған. КСРО-ға 1956 ж. әкелініп, Қазақстанның оңт. аймақтарының шаруашылықтарына таратылды.

Дене бітімі мықты, ірі, етті, омырауы кең, маңдайы жалпақ. Түсі қызыл, қызыл-күрең. Бұқасының ерекшеліктері — шүйдесі өркешті, әукесінің, кіндігінің және ұмасының терісі қатпарлы келеді. Терісі жұқа, созылмалы, мойнында қатпарланып жиналған.

Сипаты[өңдеу]

Жүні қысқа, жылтыр. Ыстыққа төзімді, оңай жерсінеді, қыс бойы жайылымда бағуға көнбіс. Бұзауының туғандағы салм. 29 — 30 кг, 8 айлығында 220 — 240 кг, ал 1,5 жылдық тайыншасы 400 кг-ға дейін тартады. Сиырларының орташа тірідей салм. 560 — 620 кг, кейде 780 кг-ға дейін тартады, бұқаларының салм. 880 — 1180 кг. Өгізшелерін бордақылағанда тәулігіне 1000 — 1200 г салмақ қосады. Етінің сапасы жақсы, ет шығымдылығы 60 — 66%-ға жетеді. Санта-Гертруда сиырының сүттілігі төмен. Жалпы бұл тұқым Қазақстанда және Орта Азия республикаларында жергілікті ірі қара малдарын өнеркәсіптік тәсілмен будандастыру үшін пайдаланылады. Тұқым қуалау қасиеті жоғары. Қазіргі уақытта Алматы, Қызылорда облыстарында өсіріледі. [1]

Пайдаланған әдебиет[өңдеу]

  1. Қазақ Энциклопедиясы, 7 том