Узеир Абдул-Гусейн оглы Гаджибеков

Узеир Гаджибеков Üzeyir Hacıbəyov
Негізгі ақпарат
Толық аты	Узеир Абдул-Гусейн оглы Гаджибеков
Туылған күні	6 (18) қыркүйек 1885(1885-09-18)
Туылған жері	Шушинск уезі, Агджабеди поселкесі, Ресей империясы
Қайтыс болған күні	23 қараша 1948(1948-11-23) (63 жас)
Қайтыс болған жері	Баку, Әзірбайжан КСР, КСРО
Мемлекет	Кеңес Одағы
Мамандықтары	композитор, дирижёр, музыкалық оқытушы, драматург
Жанрлары	классикалық музыка, мугам

Узеир Абдул-Гусейн оглы Гаджибеков (әз. Üzeyir bəy Əbdülhüseyn oğlu Hacıbəyov; 1885 — 1948), әзірбайжан кеңестік сазгер, жирижер, публицист, фельетоншы, драмашы және педагог, ССРО халық әртісі 1938

Биографиясы

Гаджибеков тұрған Бакудегі үйі.

Узеир Гаджибеков 1885 жылы 6 (18) қыркүйекте Шушинск уезінің Агджабеди поселкесінде Абдул-Гусейн Гаджибеков және Аливердибековтер отбасынан шыққан Ширинбейим-ханымның жанұясында дүниеге келді. Кейін ол дүниеге келген соң, отбасы Гаджибеков өсіп жетілген әзірбайжан ірі мәдени орталықтарының біріне айналған Шуша қаласына көшіп келеді.

Болашақ сазгердің әкесі карабах ханының қызы әзірбайжанның танымал ақыны, қоғам қайраткері, кейін оның тәрбиесінде үлкен із қалдырған - Хуршидбану Натаванның ұзақ жылдар бойында жеке хатшысы болды. Бұл таныстық Узеирге тамаша музыка қоғамдастығының - Шуши "меджилисіне"- айқара есігін ашты.

Түпнұсқасы  (ағыл.)  

Natavan, the most notable figure among female poets and musicians, is recognized as one of the greatest poets of Azerbaijan by both men and women. She had a significant influence on the life of the originator of the Azerbaijanian composing school, musical theorist Uzeyir Hajibeyov. Since Hajibeyov's father was Natavan's secretary for many years and his mother grew up in the house of Natavan, it is believed that young Uzeyir was of- ten present at musical/poetic gatherings where he listened to Natavan re- citing her poetry (Istoria azerbaijanskoi muziki 1992:185-86). Given Hajibeyov's crucial role in the genealogy of modern Azerbaijanian music, his family ties with Natavan are intriguing.

</ref>. Жас кезінде Узеир гаджибеков мугамды ән салуды және әзірбайжан халық аспаптарында ойнауды үйренді . 1897 жылы «Меджнун на могиле Лейли» театрлық қойылымында Абдуррагима Ахвердиева и Джаббара Каръягдыоглы, 13 жасар Узеир хор құрамында ән салды. Медресе мен орыс-татар мектебін аяқтағаннан кейін Гаджибеков 1899-1904 жылдар аралығында Гори қаласында мұғалімдік семинирияда білім алды.

Узеир Гаджибеков (сол жақта) ағасы Джейхунмен.

Шығармашылығы

Гаджибеков Азербайджан маркасында.

Узеир Гаджибеков 1913 жыл.

«Ләлі мен Мәжнүн» операсы

Ләйлі мен Мәжнүннің бірінші жарнамасы. Баку, 1908 жыл

«Аршын мал алан» опереттасы

Аршин мал алан қойылымының жарнамасы. Тифлис, 1919 жыл

«Ол емес, бұл осылай» опереттасы

Спектакльдердің бірінің бағдарламасы. Қоғамдық жиылыстың жазғы ғимараты.Шуша, 1914 жыл

«Кёроглы» операсы

«Кёроглы» операсы бірінші спектаклінің бағдарламасы.

Узеира Гаджибеков шығармашылығының сыны

Сурет:Подражание Репину На оперном тракте.jpg

Репинге елiктеу жолдастық әзiл: кеңестік сазгерлерді Узеир Гаджибековпен алдыңғы қатарда бейнелеген және М.Алексичтің орындауындағы опералық тракт.

Мәдениет пен білімге қосқан үлесі

Узеиру Гаджибековке Баку қаласында 1920 жылы өзі негізін қалаған музыкалық академияда қойылған ескерткіш.

1907 жылғы Гаджибековтің орыс-татар сөздігі.

Америкалық солдаттар қолынан атылған Шушидегі Узир Гаджибековтің мүсіні. Қазіргі уақытта Бакуде сақтаулы.^[1].

Фотогалерея

• Фото из семейного архива
• 

  Узеир-бек Гаджибеков с отцом в Шуше, 1890 год

• 

  Узеир-бек Гаджибеков с женой, 1910 год

• 

  Узеир-бек Гаджибеков (крайний справа) с семьей, Шуша, 1910 год

• 

  Узеир-бек Гаджибеков с семьей в Шуше, 1915 год

• Дом-музей Узеира Гаджибекова
• Uzeir carpet.JPG

  Түпнұсқасы  (орыс.)  

  Ковёр сотканный в честь 60-летия композитора и подаренный ему в 1945 году. При создании ковра использованы орнаменты всех ковроткаческих школ Азербайджана. Слева и справа - иллюстрации из первой и последней его опер, внизу привлекают внимание национальные музыкальные инструменты востока и запада

• Uzeir piano.JPG

  Рояль Узеира Гаджибекова

• Uzeir house1.JPG

  Дом-музей Узеира Гаджибекова

• Uzeir house2.jpg

  Дом-музей Узеира Гаджибекова

• Uzeir death.JPG

  Түпнұсқасы  (орыс.)  

  Похороны Узеира Гаджибекова в Баку. На переднем плане Мир Джафар Багиров

• Academy azerbaijan.jpg

  Түпнұсқасы  (орыс.)  

  Первые члены Президиума Национальной академии наук Азербайджана (НАНА) - 1945 год. Нижний ряд:в центре, пятый слева - Президент академии М. Миркасимов (известный хирург, ученый), первый слева - поэт Самед Вургун, третий слева Узеир Гаджибеков, шестой слева - И. Есьман, седьмой слева - А. Гроссгейм, восьмой слева - М. Топчибашев (учёный, хирург). Верхний ряд: первый слева - Ю. Мамедалиев, второй слева - М. Ибрагимов

• 

  Түпнұсқасы  (орыс.)  

  Первый оркестр Азербайджана под руководством Узеира Гаджибекова, 1932 год

• Рукописи композитора
• 

  Партитура "Лезгинки"

• 

  Рукопись "Аршин мал алан", 1917 год

Сілтемелер

Ортаққорда бұған қатысты таспалар бар: Uzeyir Hajibeyov

• Готовится документальный фильм о жизни Узеира Гаджибекова