Ұлы Антиох ІІІ

Antiochus III the Great
Ұлы Антиох ІІІ мүсіні Луврда
Megas Basileus of the Seleucid Empire
Тақта отыру жылдары	223 BC – 187 BC (36 years)
Ізашары	Seleucus III Ceraunus
Ізбасары	Seleucus IV Philopator
Spouse	Princess Laodice of Pontus Euboea of Chalcis
Issue
Antiochus Seleucus IV Philopator Ardys unnamed daughter Laodice IV, Queen of the Seleucid Empire Cleopatra I Syra, Queen of Egypt Antiochis, Queen of Cappadocia Antiochus IV Epiphanes
Толық аты жөні
Antiochos Mégas Ἀντίoχoς Μέγας ("Antiochus the Great")
Әкесі	Seleucus II Callinicus
Анасы	Laodice II
Туылды	241 BC Babylon, Mesopotamia
Died	187 BC (aged 54) Susa, Elymais

Антиох таққа отырғандағы Селевкилер патшалығы.

ҰЛЫ АНТИОХ ІІІ (грек. Antіochos Megas) (б.з.б. 242 — 187) — Селевки әулеті мемлекетінің билеушісі (б.з.б. 223 — 187). Таққа отырғаннан кейін 220 — 214 ж. Персия, Мидия мен Кіші Азиядағы көтерілістерді басып-жаныштады. 219 ж. Египетке қарсы соғыс бастаған ол Келесирия, Финикия мен Палестинаны басып алды. Алайда Рафия түбіндегі шайқаста (217 ж.) жеңіліске ұшырап, жаулап алған жерлерінен айрылып қалды. 212 — 205 ж. шығысқа жасаған жорықтары нәтижесінде Парфия мен Грек-Бактрия патшалығы бағындырылып, үнді патшасымен одақ жасалды. Осы жорықтардан кейін 203 ж. Ұ. А. ҚҚҚ Египеттен Палестинаны тартып алды, одан кейін Кіші Азия қалалары мен Фракияны басып алуға әрекеттенді. Бұл 192 — 188 ж. Пергам және Рим мемлекеттерімен соғысуға алып келді. 190 ж. Магнесия түбінде жеңіліске ұшыраған Ұ. А. ҚҚҚ Рим республикасы және оның одақтастарымен (Пергам, Родос, т.б.) Апамей шартын (б.з.б. 188 ж.) жасасты. Шарт бойынша Ұ. А. ҚҚҚ Тавр тауынан батысқа қарайғы жерлерден бас тартуға мәжбүр болып, Римге 15 мың талант көлемінде контрибуция және Пергамға өтемақы төлеуге міндеттенді. Ұ. А. ҚҚҚ пен оның мұрагерлеріне Жерорта т-нде әскери флот пен жауынгерлік пілдер отрядын ұстауға тыйым салынды. Апамей шарты Селевки әулетінің Эгей т. алабындағы ықпалын толық жойып, патшалықты екінші дәрежедегі державаға айналдырды. Ұ. А. ҚҚҚ Элимаидадағы Бел құдайдың ғибадатханасын талан-таражға салып, тонау кезінде жергілікті тұрғындардың қолынан қаза тапты.

Ciлтемелер :

"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том