Мамырқұс

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Мамырқұс
Actitis hypoleucos 1 tb (Marek Szczepanek).jpg
Амандық күйі
Status iucn3.1 LC.svg
Least Concern (IUCN3.1) [1]
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Жануарлар
Жамағаты: Хордалылар
Табы: Құстар
Сабы: Татреңтәрізділер
Кіші сабы: Scolopaci
Тұқымдасы: Scolopacidae
Тегі: Actitis
Түрі: A. hypoleucos
Екі-есімді атауы
Actitis hypoleucos
(Linnaeus, 1758)
Синонимдері

Tringa hypoleucos Linnaeus, 1758

Мамырқұс (лат. Actitis hypoleucos) – татреңтәрізділер отрядының балшықшылар тобына жататын құс. Оның қошқыл түзу тұмсығы, сұрғылт аяқтары өзге балшықшылардан қысқауылы. Құйрығы қара түсті. Жерде жүргенде құйрығын селтеңдетіп, басын төмен салып, ізет білдіргендей болып жүреді, сондықтан мамырқұс тобына жататын құстарды ізетшіл құстар деп атайды. Мамырқұстың дене тұрқы шағын, салмағы 40–50 г. Суқоймалар жағалауында, ылғалды-батпақты жерлерде кездеседі. Мамырқұс – жыл құсы. Көктемде мамыр айының алғашқы жартысында ұшып келетіндіктен, құстың аты мамырқұс аталған. Қоразы өзен жағалауына жақын жерден таяз шұңқыр қазады, оған мекиені жұмыртқалайды (сепкілді 4 жұмыртқа салады). Жұмыртқаны қоразы мен мекиені кезектесіп шайқап, 21–22 күнде балапан басып шығарады. Оңтүстік Қазақстан аймағында мамырқұстарды қазанның басында да кездестіруге болады. Негізгі қорегі – суда және құрлықта тіршілік ететін жәндіктер мен солардың дернәсілдері. Мамырқұс суда жақсы жүзіп, сүңги алады.[2]

Actitis hypoleucos0.jpg
Actitis hypoleucos

Дереккөздер[өңдеу]

  1. BirdLife International (BLI) (2008). Actitis hypoleucos. In: IUCN 2008. IUCN Red List of Threatened Species. Downloaded on 20 May 2009.
  2. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VI том