Миксомицеттер: Нұсқалар арасындағы айырмашылық

Навигацияға өту Іздеуге өту
ш
clean up, replaced: Пайдаланған Әдебиет → Дереккөздер using AWB
ш (Bot: Migrating 27 interwiki links, now provided by Wikidata on d:q378789 (translate me))
ш (clean up, replaced: Пайдаланған Әдебиет → Дереккөздер using AWB)
'''Миксомицеттер'''(Mуxomуceta) (грек. mуxo – [[кілегей]] және mуcоta – [[саңырауқұлақ]]), [[кілегей|кілегейлілер]]лілер, [[кілегейлі саңырауқұлақтар]] – [[хлорофильсіз саңырауқұлақ]] тәрізді [[организм|организмдер]]дер бөлімі. 400-ге жуық түрлері белгілі, [[Қазақстан|Қазақстанда]]да 100-ге тарта түрі анықталған. Миксомицеттер әдетте шіріген ағаштың жарық [[қуыс|қуыстары]]тары мен олардың түбірлерінің астында, [[орман|ормандардағы]]дардағы [[өсімдік]] қалдықтарының арасында, ылғалды жерлерде дамиды. [[Вегетатив|Вегетативтік]]тік денесі көп [[ядро|ядролы]]лы, қабықпен қоршалған [[плазма|плазмалық]]лық массадан тұратындықтан оларды [[плазмодий|плазмодийлер]]лер деп те атайды. Дене көлемі әр түрлі, өте майда [[микроскоптың]] түрлері (Echіnostelіum) мен қатар көлденеңі 1 м-ге жететін түрлері де (Fulіgo) кездеседі. Миксомицеттер [[спора|спораларымен]]ларымен көбейеді. [[Спора]] түзу процесі Миксомицеттердің түріне байланысты ([[пішін|пішіні]]і, [[көлем|көлемі]]і, түсі жағынан) әр түрлі болып келеді. Ең қарапайым түрлерінде [[плазмодий]] пішінін өзгертпестен қабықшаға оранып, кішкене [[мамықшаға]] немесе [[күлше|күлшеге]]ге ұқсас [[спора]] [[түзгіш]] денеге айналады. Миксомицеттердің басқа түрлерінің денесінде арнайы [[спора]] түзуші [[жеміс|жемісті]]ті денелер пайда болады. Пісіп жетілген [[спора|споралар]]лар жемісті денені жарып сыртқа шығып, ауамен таралады. [[Спора|Споралар]]лар [[тіршілік]] қабілетін жоймай, жылдап жата береді. Қолайлы жағдай туғанда [[спора]] әдетте сулы ортада өсіп, оның ішінен екіден ([[клетка|клетканың]]ның алды мен артында орналасқан) жіпшелері бар 1 – 8 [[зооспора|зооспоралар]]лар шығады. Егер [[спора]] сусыз дымқыл жерде өсетін болса, онда одан жіпшесіз [[миксоамеба|миксоамебалар]]лар өсіп жетіледі. Мұндай [[зооспора|зооспоралар]]лар мен [[миксоамеба|миксоамебалардың]]лардың саны олардың екіге бөлінуі арқылы көбеюі мүмкін. Содан кейін [[жыныс|жыныстық]]тық кезең басталып, бір-бірімен жұптала қосылады. [[Ядролары диплоид|Ядролары диплоидтық]]тық қалпына келеді де, [[митотика|митотикалық]]лық жолмен бөліне бастайды. Пайда болған [[плазмодий]] бірте-бірте үлкейе түседі. Кейде ұсақ [[плазмодий|плазмодийлер]]лер бір-бірімен қосылып, бір ортақ дене құруы да мүмкін. Көпшілігі [[сапротроф|сапротрофтар]]тар. Миксомицеттер [[бактерия|бактерияларды]]ларды, [[амеба|амебаларды]]ларды, [[саңырауқұлақ|саңырауқұлақтардың]]тардың [[мицелий|мицелийлері]]лері мен [[спора|спораларын]]ларын қорек етеді. Кейбір түрлері (Plazmodіophora brassіcae) [[ауыл шауашылығы|ауыл шауашылығының]]ның [[өсімдік|өсімдіктерінің]]терінің ([[картоп|картоптың]]тың, [[қызанақ|қызанақтың]]тың, [[капуста|капустаның]]ның) өте зиянды ауру тудыратын қоздырғыштары. <ref> Қазақ энциклопедиясы, 6 том </ref>
==Сілтемелер==
* [[Ядро]]
* [[Плазма]]
* [[Жыныс]]
== Дереккөздер ==
== Пайдаланған Әдебиет ==
<references/>
 
{{stub}}
{{wikify}}
{{Суретсіз мақала}}
 
[[Санат:Биология]]
 
 
{{stub}}

Навигация мәзірі