Абай Құнанбаевтың дүниетанымы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

«Абай Құнанбаевтың дүниетанымы» («Мировоззрение Абая Кунанбаева») - ҚазССР ғылым академиясының баспасынан 1956 ж. орыс тілінде жарық көрген зерттеу еңбек. Авторы - Қ. Бейсембиев. Абайдың дүниетанымын жан-жақты барлауға әрекет жасаған бұл алғашқы монографиялық зерттеу. Қазақстанның Ресей қарамағына өтуін (автордың еңбекті жазған кезеңдегі саяси ағымға сай) ерекше маңызды тарихи оқиға деп қарастырады. Ол елімізде ағартушылық идеяның пайда болуын тек осы оқиғамен байланысты деген тұжырым жасайды. Екінші тарауда Абайдың дүниетанымының қалыптасуы баяндалады. Ал еңбектің үшінші, төртінші, бесінші тараулары ақынның саяси-әлеуметтік, философиялық, этикалық және эстетикалық, көзқарастарын талдауға арналған. Автор осы тақырыптарда қалам тартып жүрген белгілі ғалымдар Н. Сауранбаев, М. Ақынжанов, Ә. Қоңыратбаев және 1954 ж. Москвада «Қазақ ағартушысы Абай Құнанбаевтың қоғамдық-саяси көзқарастары» деген тақырыпта кандидаттық диссертация қорғаған А. Н. Таукелевтің ағат тұжырымдарын сынға ала отырып, ақынның дүниетанымын обьективтік тұрғыдан бағалауға әрекет жасайды. Абайдың ағартушылық қызметін Ы. Алтынсарин, [[Ш. Уәлиханов қызметімен байланыстыра зерттейді. Кітап көлемі 10,7 баспа табақ, 3100 дана болып басылған.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9