Антигендердің тәнділігі

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Антигендердің тәнділігіантигендер ерекшелігі. Антигендерді сипаттайды, олардың ұқастықтары мен ерекшеліктерін көрсетеді. Антигендердің тәнділігі көп факторлармен байланысты. Сондыктан оларды түрлік, топтык, қызметтік, ауытқулық деп бөледі. Тағы бөтен тәнділік, сатылытәнділік және гаптентәнділік деген ұғымдар бар.

Түрлік тәнділік[өңдеу]

Бір түрге жататын организмдер антигендерінің үқсастығы. Серологиялық реакцияларда әр түрге жататын тканьдерді бір-бірінен ажырату үшін колданылады.

Топтык тәнділік[өңдеу]

Жеке организм тканьдеріне немесе түр ішіндегі олардың тобына тән. Гисто-сәйкестікті зерттеу және серологиялық әдістерді қолдану арқылы анықталады.

Кызметтік тәнділік[өңдеу]

Антигендер ұқсастығымен сипатталады. Көптеген жануарларда ұқсас антигендер болады. Мысалы, қан сарысуының және көз жанарының белоктары, ферменттер т. б.

Ауыткулық тәнділік[өңдеу]

Ағзалар мен тканьдер зақымдалған жағдайда пайда болатын Т-тің өзгерген түрі. Белгілі бір таксондарда көбіне ортақ антигендер болады. Оны бөтентәнділік дейді, мысалы эритроциттердің Форсман антигені. Ол жылқыда, тауықта, тышқанда, мысықта, қойда, итте болады, ал адамдарда, маймылдарда, егеу-құйрықта, үй қоянында және үйректе болмайды. Эмбриогенездің кейбір сатыларында бұрын болмаған және ересектерде жоқ құрылымдық белоктар пайда болады. Ол сатылытәнділіктің керсеткіші. Кейбір белоктар гаптендермен байланыса отырып, жаца антиген туғызады (гаптентәнділік). Мысалы: кейбір химиялык заттар мен дәрілерге қарсы аллергиялық жауап.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Вирусология, иммунология, генетика, молекулалық биология. Орысша-қазақша сөздік. – Алматы, «Ана тілі» баспасы, 1993 жыл. ISBN 5-630-0283-X