Арамшытыр

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Арамшытыр
Lepidium ruderale Sturm21.jpg
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
Сабы: Brassicales
Тұқымдасы: Brassicaceae
Тегі: Lepidium
Түрі: L. ruderale
Екі-есімді атауы
Lepidium ruderale
L.

Арамшытыр (лат. Lepidium ruderale) – орамжапырақ тұқымдасына жататын біржылдық өсімдік. Сабағы бұтақты, биіктігі 40-70 см болады. Олар, Қостанай, Солтүстік Қазақстан, Семей және Шығыс Қазақстан облыстарында өседі.

Химиялық құрамы[өңдеу]

Химиялық құрамы аз зерттелген. Шөбінде эфир майы, аздаған синиль қышқылы, ұрығында 21-23 пайыздық тез кебетін май болады.

Қолданылуы[өңдеу]

Әбу Әли ибн Синаның (Авиценнаның) деректері бойынша арамшытыр шөбінен әзірленген қайнатындыны жаңа шыққан қатерлі ісіктерге қарсы қолданады. В. Дерикердің мағұлматына қарағандда сабағының жоғары жақ бөлігін ақ етеккір мен жатырдан қан кеткенде дәке немесе мақта шылап дене сыртына басады. Шөп шырынынан белсіздік ауруымен сырқаттанушылардың тік ішегіне клизма жасайды. Мұндағы бір еске аларлықтай жай бұл дәріні қолданған кезде біртіндеп білінетін әлсіздік пайда болмайды. Өте асқынған аурудың өзінде де 4-5 апта ішінде ауру беті бері қарап, адам әлдене бастайды.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Дәрілік өсімдіктер. Алматы, "Қазақстан", 1975, 172 бет.