Биота

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Өсімдік туралы[өңдеу]

Биота – сауырағаштар тұқымдасына жататын, қылқанжапырақты ағаш және бұта. Ашық жасыл немесе қою жасыл түсті қылқандары жайылып өседі, Отаны – Қытай. Шығыс Азия елдерінен жер жүзіне тараған. Қазақстанға шетелден 4-5 түрі әкелініп, жерсіндірілді. Қылқандары бозаршаға қарағанда жұмсақтау болып келеді. Жағымды иісі бар. Биота жайылып өсетіндіктен әрі қылқандарының жұмсақтығына байланысты, көбінесе бұл өсімдіктен жасыл қоршаулар жасайды. Биіктігі 5-10 метр, қолайлы жағдайда 18 метрге жетеді, қолайсыз жағдайда бұта түрінде өседі. Медицинада биотаның қылқаны мен тұқымын тыныштандыруға және тыныс жолдарының ауруына қарсы қолданады. Қылқанынан үнемі эфир майы бөлініп тұрады. Сондықтан биота өскен жерде отырып демалған адамның денсаулығына пайдалы әсерін тигізеді. Биота қылқанының әдемілігіне және тез өсетіндігіне орай кең қолданысқа енген. Көгалдандыруда еліміздің оңтүстік қалаларынан кездестіруге болады.

Күтімі[өңдеу]

Ылғалды, жылы жерді жақсы көреді. Жиі суғарып тұрмаса, қылқандары сарғайып, қурап қалады. Артық бұтақтарын кесу арқылы өсімдікті пішіндеп өсіреді. Оны қырқып-пішіндеген сайын бұтақтары тығыздалып, көбейе түседі. Қатты суыққа шыдамсыз.

Көбейтілуі[өңдеу]

Тұқымы арқылы және жас бұтақтарын қалемшелеп көктемде және күзде көбейтуге болады.

Биота туралы тақпақ[өңдеу]

Боп келеді Биота

Бозаршаның туысы.

Оны өсірген адамның

Денсаулығы жақсарып,

Кеңіп қалар тынысы.

Биота – белгілі бір аумақта тіршілік ететін әр түрлі өсімдіктер мен жануарлардың тарихи қалыптасқан топтары. Биотаның биоценоздан айырмашылығы биота құрамына бір-біріне ешқандай байланысы жоқ түрлер де кіреді (мысалы, аю мен балық, бақа мен жылан, т.б.).

[1]

Сілтемелер[өңдеу]

Дереккөздер[өңдеу]

Қ 74 Құлжабаева Г.Ә.Қылқанжапырақтылар: Дидактикалық материал - Алматы, 2010 - 14 бISBN 978-601-7237-07-3

  1. “Қазақ Энциклопедиясы”