Гемофобия

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
James Gillray - Der Aderlass (um 1805) London.jpg

Гемофобия немесе Гемотофобия (көне грекше: αἷμα — қан және φόβος — үрей, қорқыныш) — қаннан қорқу.

Бұл терминді алғаш рет американдық психиатр Джордж Вайнберг 1972 жылы енгізді. Гемофобия психологиялық ауру болып табылады. Гемофобия кең таралған, алайда оған көптеген адамдар аса мән бере бермейді. Қан беруден, саусағынан қан алуға қорқатын адамдарда гемофобияның алғашқы белгілері байқалады. Гемофобиямен ауыратын адамдар қан көрген кезде көз алдары түнеріп, басы айналып, дірілдеп, жүрек соғыстары жылдамдайды, кейде есінен талып қалады. Алғашында ауру ген бойынша тасымалданады деген қате пікірлер болған, алайда, кейіннен олай емес екендігі зерттелді. Психологтарға жолығу арқылы аурудан жазылуға болады.

Гемофобияның белгілері[өңдеу]

Ерекше фобияның көбі жүрек соғу жылдамдығын және қан қысымын көтереді.

Гемофобия және басқа қан инъекциясына шалдыққан фобиялар көбінесе қан қысымының төмендеуіне және жүрек соғу жылдамдығына әкеледі. Кенеттен түсіп кету қан жоғалтуға әкелуі мүмкін, бұл қанға қатысты салыстырмалы түрде жауап береді. Жүректің соғуы, шайқау және асқазан-ішек ауруларын бастан кешіретін күтпеген алаңдаушылық қанмен кездесуге дейін сағат және күндерде жиі кездеседі.

Гемофобияның себептері[өңдеу]

Гемофобия жиі басқа фобиямен байланысты. Trypanophobia немесе медициналық инелерден қорқу кейде гемофобиямен байланысты. Қантан қорыққан кейбір адамдарда дәрігерлер мен тіс дәрігерлерінің қорқынышы сияқты басқа да медициналық фобиялар бар. Медицина саласы халықтың қаншалықты қасіретті бейнесін, әсіресе теледидар мен фильмдерде, осындай фобияларды сақтап қалуға көмектесуі мүмкін.

Гемофобия, сонымен қатар, гипохондрия мен нозофобия сияқты денсаулық фобияларымен байланысты болуы мүмкін. Қан кету - дененің бір нәрсе дұрыс еместігін және оның қанын көру денсаулығына қауіп төндіруі үшін жеткілікті болуы мүмкін.

Микофобияны немесе микробтардың қорқынышын сезген адамдарда басқа біреудің қанын көру ауруды жұқтыру қаупін тудыруы мүмкін. Кейбір жағдайларда қан қорқынышы өлім қорқынышымен байланысты болуы мүмкін.

Гемофобия қанмен болған бұрынғы жағымсыз тәжірибеге байланысты болуы мүмкін. Ауыр зақымдану немесе аурудан болатын қан ауруын жоғалтқан адамдар қауіпті болуы мүмкін.

Алайда, гемофобия мұра еткен немесе тіпті эволюциялық факторларға негізделген болуы мүмкін.

Гемофобияны емдеу[өңдеу]

Гемофобия көптеген емдеу әдістеріне жақсы жауап береді. Когнитивті-мінез-құлық терапиясы ең көп таралған болып табылады. Сондай-ақ, сөйлесу терапиясының басқа түрлері, гипноз және тіпті баламалы емдеу пайдалы болуы мүмкін. Тәжірибелі терапевт қалпына келтіру үдерісі арқылы өзіңізге қиын немесе мүмкін емес болуы мүмкін.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. [1]Қан қорқу - гемофобияның себептері мен белгілері