Есентай

Есентай
Сипаттамасы
Ұзындығы	43 км
Бастауы
• Орналасқан жері	Кіші Алматы
• Координаттары	43°11′25″ с. е. 76°59′32″ ш. б. / 43.19028° с. е. 76.99222° ш. б. (G) (O) (Я) (T)
Сағасы	Кіші Алматы
• Координаттары	43°25′08″ с. е. 77°00′08″ ш. б. / 43.41889° с. е. 77.00222° ш. б. (G) (O) (Я)Координаттар: 43°25′08″ с. е. 77°00′08″ ш. б. / 43.41889° с. е. 77.00222° ш. б. (G) (O) (Я) (T)
Орналасуы
Ел	Қазақстан
Аймақ	Алматы

Есентай, Весновка — Іле алабындағы өзен, Кіші Алматы өзенінің сол саласы.

Сипаттамасы

Бастауын Іле Алатауының солтүстік баурайында Кіші Алматы өзенінен бөлініп алып, Алматы қаласы арқылы ағып өтеді. Ұзындығы 43 км. Жылдық орташа су ағымы 0,06 м³/с.

Жалпы ұзындығы 19 км болатын 8 саласы бар. Өзен бойында 7 тоған салынған. Мамыр, маусым айларында суы тасиды. Қар, жауын-шашын суларымен толығады. Қала ішіндегі жағалауы бетонмен қапталған. Алматы қ-ның тұрғындарын сумен қамтамасыз етеді^[1].

Кіші Алматының салаларының бірі — Қарасу-Түрксіб өзеніне барып құяды.

Қорғаныс құндылығы

Әл-Фараби даңғылының артында, Есентай өзенінің бойында 100 м қашықтықта қуаттылығы 250 м³ қатты ағынды суларды жинақтау үшін «Алматы қаласының селден қорғау схемасына» кіретін тұндырғыш бассейні бар.Алдыңғы ені 25,5 м су төгетін су қоймасының бетон тірек бөгеті 1% ықтималдығы 57,0 м³/с максималды ағындарды өту үшін кең табалдырығы бар су төгетін су төгетін жол ретінде жобаланған. Төменгі бассейндегі бекіту 2,85 м³/с меншікті шығыны бар шашырау бассейні мен алжапқышты қамтиды. Қысқы ең төменгі орташа айлық дебит 1,11 м³/с^[2]

Весновская канал жүйесі

Кеңес өкіметі кезінде Весновская канал жүйесі ^[2]Алматының тау етегінде орналасқан 3,5 мың гектарға жуық алма бақтарының ауылшаруашылық алқаптарын суару үшін пайдаланылған инженерлік ирригациялық құрылыстардың арнайы желісі болды. «Горный гигант» совхозының балансында болатын. Ұзындығы 80,6 шақырымды құрады, оның ішінде 13,7 шаруашылық аралық.Суды бөлетін құрылым болды. КСРО-ның ыдырауымен каналдардың суландыру жүйесі жұмысын тоқтатты, өйткені мемлекет «Горный гигант» кеңшарын таратып, алма бағының жерлері саяжайлық және элиталық игеруге сатылып, бау-бақшалар кесілді.

Қайта құру

2008-2013 жылдар аралығында Есентай өзенінің арнасында ауқымды қайта құру жұмыстары жүргізілді.^[3]

Галерея

Таудан қарағандағы көрінісі.
Өзен үстіндегі көпір.
Сәтбаев көшесіндегі тұрғын үйлер.
Сәтбаев көшесіндегі тұрғын үйлер.
Серуендеу жолдары.

Дереккөздер

↑ Қазақ энцклопедиясы
1 2 Малая Алматинка // Алма-Ата. Энциклопедия / Ш. ред. М.Қ. Қозыбаев. – Алматы: Қазақ Совет Энциклопедиясының Бас редакциясы, 1983. – 190 б. – 608 б. — 60 000 дана.
↑ https://www.inform.kz/ru/po-dorozhnoy-karte-v-almaty-budet-otremontirovano-13-fontanov_a2192340

Сілтемелер

Бұл — мақаланың бастамасы.
Бұл мақаланы толықтырып, дамыту арқылы, Уикипедияға көмектесе аласыз.
Бұл ескертуді дәлдеп ауыстыру қажет.

[1] Қазақ энцклопедиясы

[:0-2] 1 2 Малая Алматинка // Алма-Ата. Энциклопедия / Ш. ред. М.Қ. Қозыбаев. – Алматы: Қазақ Совет Энциклопедиясының Бас редакциясы, 1983. – 190 б. – 608 б. — 60 000 дана.

[3] ttps://www.inform.kz/ru/po-dorozhnoy-karte-v-almaty-budet-otremontirovano-13-fontanov_a2192340

[1]

[2]

[3]