Жасылтауылжық

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Жасылтауылжық немесе көкторға- қауырсын жабыны жасылдау сарғыш ренді дене бітімі тығыз,жуан тұмсықты қунақ тұқымдас құс. Бөлме құстарымен әуестенушілер осы реңіне байланысты Орман Баққунақ ,деп ааған болса керек. Алайда жасылтуылжық баққунақтан кем дегенде екі есе үлкен,тұмсықтарында да айырмашылық бар. Жасылтуылжық Евуропа,Кавказ және кіші Азия ормандарында таралған. Ортп Азияның таулы ормандарында ,соның ішінде Қазақстанның оңтүстігінде оқшауланып жайғасқан.Бұл құс Тәңіртаудың солтүстік баурайын бойлай біртіңдеп шығысқа қарай таралып мекендейді.Мәселен, ол Алматыда бұдан 20 жыл бұрын пайда бола бастады,ал қазыр бұл құс кала тынымбақтары мен саябақтарының әдеттегі тұрғыны болып алды. Жасылтуылжық көктемде науырызда көріне бастайды да аталықтары бірден сайрай бастайды. Еурапалық сайрағыш құстардың жақсы білгірі проффесор Л.Б.Беме былай деп жазылған : «Жасылтауылжық сыңғырлаған әуені баурап әкететін әсемдігінен айырылған жоқ». Ол үнде таза назды ысқырық бар және құбылып шыққан әуезі өте үнді. Ұясын ағаштарға салады.Сылындыдағы 4-5 көгілдіреу ақшыл жұмыртқалары 12-14 күн басады.Балапандарды аналықпен аталық соншама уақыт ұяда жемдейді; Олар ұшып кеткеннен соң аналық пен аталық бірлесып тағы бір балапан өргізеді. Жасылтуылжық екінші ұядағы балапандар ұшқан соң топтасып жылыстайды,ал қыркүйекте олар оңтүстікке қарай ұшады. Қазанның оңтүстігінен әр жерлерден ғана қыстап қалған бірен-саран жасылтуылжықты кездестіруге болады.