Нұғман Күлдербекұлы Аралбай

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Нұғман Күлдербекұлы Аралбай
Мансабы: биология ғылымдарының докторы, профессор

Нұғман Күлдербекұлы Аралбай (10.10.1960 ж.т., Түркістан облысы Түлкібас ауданы Пістелі ауылы) – биология ғылымдарының докторы (1998), профессор (2002).

ҚазҰУ-дың биология факультетін бітірген (1982). 1982–93 ж. ҚР Ғылым Академиясының Алтай ботаника бағында ғылыми қызметкер, директор болды. 1993–94 ж. Бас ботаника бағында бөлім меңгерушісі, жетекші ғылыми редактор, 1995–2005 ж. Ботаника және фитоинтродукция институтты директорының орынбасары, 2006–07 ж. ҚР ҒМ–Ғылым Академиясының «Биологиялық зерттеу орталығы» мемлекеттік кәсіпорны бас директорының ғыл. істері жөніндегі орынбасары, 2007 жылдан ҚР ҰҒМ-ның Ботаника және фитоинтродукция ин-тының директоры қызметін атқарған. Негізгі ғылым-зерттеулері ботаника, флористика, флорогенетика, этноботаника, география, экология және табиғат қорғау мәселеріне арналған.

Аралбай Қазақстан өсімдіктер дүниесінің алуан түрлілігіне алғаш рет сандық баға берген және флораның автохтондығы, жер аумағы мен түр байлығының функционалдық байланысы туралы ұғымды пайымдады. Ол ғылымға белгісіз өсімдіктің жаңа 2 түрін ашты, оның жетекшілігімен Қазақстан флорасы бойынша республикада тұңғыш Оңтүстік Қазақстан және Маңғыстау облыстары өсімдіктерінің мемлекеттік кадастры жасалып, жарық көрді. Республикалық «Шөлденуге қарсы күрес жөніндегі ұлттық іс-әрекеттер жоспары» (1999) және «Биологиялық алуан түрлілікті сақтау және тиімді пайдаланудың ұлттық стратегиясы мен іс-әрекеттер жоспарын» (1999) дайындаған авторлар ұжымының мүшесі. 100-ге жуық ғылыми еңбегі, оның ішінде 9 монографиясы жарық көрген.[1]

2008 жылы Министрлік Инспекциясымен жүргізілген тексеріс нәтижесінде, флораны зерттеуге бөлінген қаражаттың (11 млн.тг) қажетсіз іс-сапарларға, штаттан тыс бірліктер мен жалған тұлғалардан мемлекеттік сатып алулар жұмыстарына негізсіз түрде жұмсалғандығы анықталды. Басты күдікті сол кездегі Ботаника институтының директоры Аралбай Нұғман болатын.[2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақ энциклопедиясы
  2. Битвы ботаников! В институте, где изучают тычинки и пестики, финансовые инспекторы обнаружили растрату в одиннадцать миллионов тенге! Телеканал КТК. https://www.ktk.kz/ru/news/video/2008/08/07/999/