Онегин

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Онегин - Александр Сергеевич Пушкиннің «Евгений Онегин» атты романының бас кейіпкері. Онегин - орыс дворяндарының екілі, солардың типтік мінез ерекшеліктерін танытатын жинақталған, сомдап бейнөлеңген керкем тулға. Оның бойынан орыс дворяндарына тән жағымды қасиеттерді де, жағымсыз сипаттарды да табуға болады. Абай «Онегиннің сипаты» өлеңінде:

«Кейде уялшақ, теменшік, кейде тіп-тік, Қамыкқансып, қайғырып, орны келсе...» - деп, Онегиннің сөзімтал, «ғашықтық сөзге жуйрік», унатқанадамын үйіріпәкетугебейімділігіне, мінез- қүлқының қыры менсырына, ерекшеліктеріне кеңіл аударады. Онегиннің өмірге көзқарасы, Татьянамен қарым-қатынасы - Абай аударған екеуінің жазысқан хаттарынан анық байқалады. Онегин Татьянаны лапылдаған жастық шағы еткен, махаббатқа бойы суынған уақытта көздестіреді. Сондықтанол жас қыздыңғашықтықсезімінқабыл алмай, өмірден басқа қызық іздемек ниетін білдіреді. Алайда, бойындағы күш-қуатын қоғам- дық пайдалы іске жүмсасам деген талабынан ештеңе шықпай, өз ортасынан кеңілі қалады. Омірден торығып, жалғыздығын әбден сөзінген Онегин Татьянаны қайта көздестіріп, жүрегінде ғашықтық сөзімі оянғандай болғанымен, жоғалған махаббаттың енді қайтып келмейтініне көзі жетеді. Пушкин оны өмірден өз орнын таба алмаған адам етіп керсетіп, сол арқылы қоғамдық өмірдің қайшылығын танытса, Абай Онегинді заманынан, теңірегіндегі адамдардан соққы жеп, рухани күйзеліске тұскен сөзімтал тулға етіп бейнелейді. Абайдың Татьяна аузына салған: «Сен жаралы жолбарыс ең.., Сен шошыдың ғашығыңнан, Өзгежұрттан қамшы жеп...», - деген сөзінен, қазақ ақынының оны теңірегіндегі адамдардан зардап шегіп, махаббаттан кеңілі суынған, рухани күйзеліске тұскен жан бейнесінде сипаттауға умтылғаны айқын керінеді. [1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Абай. Энциклопедия. – Алматы: «Қазақ энциклопедиясының» Бас редакциясы, «Атамұра» баспасы, ISBN 5-7667-2949-9