Ориньяк мәдениеті

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Дюфур қырғышы

Ориньяк мәдениеті – жоғарғы палеолиттың ерте кезеңіне жататын археология мәдениеті. Оңтүстік-Батыс Франциядағы (жоғарғы Горонна департаменті) Ориньяк үңгіріне байланысты аталған. 1906 жылы А.Брейль жоғарғы палеолитті кезеңдестіріп, оны ориньяк, солютре, мадлен сатыларына бөлген. Ориньяк мәдениетін А.Брейль ерте (шательперрон), ортаңғы және кейінгі (ла-граветт) деп бөледі. Радиокөміртекті мәліметтер Ориньяк мәдениетін қалдырған байырғы адамдар б.з.б. 32 – 20-мыңжылдықтар шамасында өмір сүргендігін айғақтайды. Ориньяк мәдениетіне жататын ескерткіштер Бельгия, Ұлыбритания, Франция, Австрия, Чехия, Словакия, т.б. елдер аумақтарынан көптеп табылып зерттелген. Бұл дәуірге шеті түзелгіш шақпақтас тілікшелері, қырғыштар, кескіштер, түрлі саймандар, жоғары дәрежеде өңделген сүйек пен мүйізден жасалған құралдар (көбіне найза ұштары), тұрғын үйлердің қалдықтары, т.б. тән. Ориньяк мәдениетін қалдырған Қазақстандық адамдардың ескерткіштері Қаратаудан (Ш.Уәлиханов тұрағы, Тұрлан, т.б.), Балқаштың солтүстігінен (Саяқ кешендері), Ертіс алабынан (Шүлбі тұрағының 2-қабаты), Мұғалжар тауларынан, Сарыарқадан, Маңғыстаудан табылған.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том; Монгайт А.Л., Археология Западной Европы, Каменный век, М., 1973.