Перлит

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
A.

Перлит (нем. perle — меруерт) — жанартаулық шыныдан тұратын қышқыл эффузиялық тау жынысы. Хим. құрамында: SіO2 — 65 — 75%, Al2O3 — 10 — 15%, аз мөлшерде Fe2O3, CaO, MgO, SO2, т.б. қоспалар, 3 — 6%-дай байланысқан су болады. Бітімі перлиттік, сынығы домалақ пішінді қабықшаларға, шарларға бөлінеді, жылтырлығы эмаль, інжу,жібек, балауыз, шыны тәрізді. Түсі сұр, сарғылт, көгілдір, меруертке ұқсас; тығызд. 1,3 — 1,6 г/см3. Перлитті 850 — 1200oС-қа дейін қыздырғанда құрамындағы су буланып, ісінеді, қуыстар пайда болады. Көлемі 10 — 20 есе ұлғайып, кеуекті жеңіл материалға айналады. Осы қасиетіне байланысты Перлитті бетонға жеңіл толтырмалар ретінде, отқа төзімді цементтерге, бояуларға, пластмассаларға, асфальтқа қосады; жылу өткізбейтін бұйымдар жасауда, химия, мұнай өңдеу, тамақ, дәрі-дәрмек, шыны өндірісінде қолданады. Қазақстанда Семейтау аймағының қышқыл эффузияларында кездеседі.[1][2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Машинажасау. — Алматы: "Мектеп" баспасы, 2007. ISBN 9965-36-417-6
  2. «Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том