Сатылған

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Сатылған
тат. Satılğan, ساتيلغان
Лауазымы
4-Қасым ханы
1491 — 1506
Ізашары Нұрдәулет
Ізбасары Жанай
Өмірбаяны
Діні ислам
Дүниеге келуі XV ғасыр
Қайтыс болуы 1506 (1506)
Династия Герейлер
Әкесі Нұрдәулет

Сатылған (тат. Satılğan, Сатылган, ساتيلغان; XV ғасыр— шам. 1506) — ханзада, Қасым билеушісі (1491-1506), Нұрдәулет ханның ұлы. Әкесі тірі кезінде билікті өз қолына алған.

1491 жылы орыс, қасым және қазан әскерлерінің Қырым ханы Меңлі Герейдің әрекеттерін қолдау үшін Ұлы Орданың дала ұлыстарына бірлескен жорығын басқарды.

1496 жылы 19 тамызда Рязан кінәзі Иван Васильевич пен оның бауыры кінәз Федор Васильевич арасында жасалған шарттық жарғыда Хандалар ясақ Сатылғандар - Рязань кінәздарының Қасым ханзадаларына төлеген «алымы» туралы айтылады. Бұл оның әкесі тірі кезінде Қасымды иеленгені туралы куәландырады.

Кем дегенде 1501 жылдың шілдесінен 1503 жылдың тамызына дейін Мәскеуде қамауда болды. Мүмкін әкесі Нұрдәулет қайтыс болғаннан кейін кешірілген болар, өйткені 1504 жылы мамырда қайтадан Қасымның билеушісі болды.

1505–07 жж. Қазанмен болған соғыс кезінде өзінің бауыры Жанаймен бірге орыс әскерінің құрамында татар атты полкін басқарды.

Әдебиет[өңдеу]

  • Вельяминов-Зернов В. В. IV. Сатылған // Қасым патшалары мен ханзадалары туралы зерттеу — 2. — СПб.: В тип. Имп. Академии наук, 1863. — Т. I. — Б. 149—204. — XIII, 558 б.
  • Рахимзянов Б. Р. Қасым патшалығындағы Қырым әулеті // Көзқарас: Ғылыми-зерттеу мақалаларының жинағы. — Қазан: Мастер Лайн, 2000. — 69—88 б.
  • Сборник РИО. Т. 41. Памятники дипломатических сношений Московскаго государства с Крымскою и Нагайскою Ордами и с Турцией. Т. I. С 1474 по 1505 год, эпоха свержения монгольскаго ига в России. — СПб., 1884. — С. 116.