Халькозин

Chalcocite
Негізгі мәліметтер
Санаты	Минерал
Химиялық формуласы	copper(I) sulfide: Cu2S
Штрунц классификациясы	02.BA.05a
Симметриясы	Monoclinic 2/m - Prismatic
Ұяшықтары	a = 15.246(4) Å, b = 11.884(2) Å, c = 13.494(3) Å; β = 116.35(1)°; Z = 96
Қасиеттері
Түсі	Dark gray to black
Пішіні	Tabular to prismatic crystals also massive to granular
Сингониясы	Monoclinic, pseudo-orthorhombic
Қосақталу заңы	Common on {110} yielding pseudohexagonal stellate forms
Бөлектік	Indistinct on {110}
Омырылым	Conchoidal
Беріктігі	Brittle to sectile
Қаттылығы Моос шкаласымен	2.5 - 3
Сызық түсі	Shiny black to lead gray
Мөлдірлік	Opaque
Үлес салмақ	5.5 - 5.8
Балқығыштық	2-2.5
Дереккөздер

Халькозин (грекше chalkos — мыс), мыс жылтыры — сульфидтер класына жататын минерал. Химиялық формуласы: Cu2S, мұндағы мыстың мөлшері 79,86%, қоспалары: Fe, Ag, Co, Nі, Au, As. Төменгі температурада ромбылық, жоғарғы температурада гексагондық сингонияларда кристалданып, призма, қалақ, дипирамида тәрізді кристалдар түзеді.Сингониясы — ромбылық (төмен температуралы) және гексагондық пен текшелік (жоғары температуралы модификациялары). Кристалдары — тақта, призма, агрегаттары тұтас майда түйірлі масса не сеппе. Агрегаттары ұсақ түйірлі сеппе түрінде болып келеді, түсі сұр, қара, металл тәрізді жылтыр, қаттылығы Моос шкаласы бойынша 2,5 — 3, тығыздығы 5,5 — 5,8 г/см3, электр тогын өткізеді. Мыс және полиметалл кендерінің сульфидтермен қайта баю белдемдерінде кездеседі. Қазақстанда Жезқазған, Қоңырат кендерінде кездеседі. Халькозин — бағалы мыс кентасы. Жаратылысы — гидротермалық және экзогендік; мыстың кені.