Алматы орталық мешіті
| Алматы орталық мешіті | |
 | |
| Ел | |
|---|---|
| Қала | |
| Статусы |
Алматы қаласының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіші |
| Ағымы | |
| Сәулетшісі |
С. Баймағамбетов |
| Құрылысы |
1993 — 1999 |
| Жалпы ауданы |
76x50 м |
| Сыйымдылығы |
7000 |
| Күмбездің биіктігі |
36 м |
| Күмбездің диаметрі |
20 м |
| Мұнаралардың биіктігі |
27 м |
| Сайты | |
| Картада орналасуы | |
|
| |
Координаттар: 43°16′05″ с. е. 76°57′10″ ш. б. / 43.2683000° с. е. 76.9529194° ш. б. (G) (O) (Я)
Алматы орталық мешіті – Алматы қаласының жергілікті маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштерінің мемлекеттік тізіміне енген сәулет өнері ескерткіші.
Орналасқан жері
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Алматы, Пушкин көшесі, 16.
Салынған кезеңі және авторы
[өңдеу | қайнарын өңдеу]1993-1999 жылдар, сәулетшілер С.Қ. Баймағамбетов, Ж.Н. Шарапиев, К. Жарылғанов, конструкторы К.Р. Төлебаев.
Мешіт сипаты
[өңдеу | қайнарын өңдеу]Мешіт 1999 жылы ашылып, 76x50 м өлшемді үш қабатты үлкен төтрбұрышты ғимарат болып табылады. Құрылыстың бас күмбезінің биіктігі 36 м, диаметрі 20 м, екі деңгейлі барабанда орналасқан. Күмбез сталактиттерден тұратын белбеумен және Құран сүрелерімен безендірілген, төбесіне алтын жалатылған жарты ай орнатылған. Алғашында күмбездері жарқын көк түсті шыны қыш таспалармен беттелген болатын, кейірінірек олар алтын жалатылған пластиналарға ауыстырылды.
Оңтүстік батыс жағында қабырғадан шығып тұратын бес бұрышты михраб орналасқан, оның сырты оюланған және эпиграфикалық безендіруі бар қыш плиткалармен жабылған. Мешіттің бұрыштары биіктігі 27 м болатын күмбезді мұнаралармен оқшауланып тұрады. Басты кіреберіс оқ тәріздес аркасы бар пештакпен ерекшеленеді.
Ғимарат алтын күмбездермен үйлесім тапқан ақ мәрмәрмен беттелген. Қасбеті, күмбездің дөңгелек барабан белдеуі, ішкі көріністері ұлттық ою-өрнектермен және арабша жазу-нақыштармен безендірілген.
Ғимаратта ерлер мен әйелдерге арналған намаз залдары, дәрет алу бөлмелері, қосымша бөлмелер және гардероб бар. Мешіт бір уақытта 7000 келушілерді сыйдыра алады. Мешіттің іші Ислам дәстүрлеріне тән қалыпта безендірілген: ең басты мағыналық және декоративті салмақ қасиетті Құран аяттарына берілген.[1]
Мешіттің негізгі залында шамшырақ шамның салмағы 2 тонна, диаметрі - 7 м.[2]
Дереккөздер
[өңдеу | қайнарын өңдеу]- ↑ Қазақстанның тарихи-мәдени нысандарының және жаппай зиярат ету еті орындарының альбомы. - Астана: ҚазҒЗМИ, 2018. - 496 бет. ISBN 978-9961-23-485-9
- ↑ Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8
| ||||||||||||||
