Варшава университеті

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Координаттар: 52°14′25″ с. е. 21°01′09″ ш. б. / 52.24028° с. е. 21.01917° ш. б. / 52.24028; 21.01917 (G) (O) (Я)
Варшава университеті
Bramauw.jpg
Университет атауы
Шынайы аты Uniwersytet Warszawski
Жалпы сипаттамасы
Құрылған жылы 19 қараша 1816 жыл
Түрі мемлекеттік
Орналасуы
Орналасқан жері  Польша, Варшава
Кампус Қалалық
Әкімшілік
Ректор Марцин Палыс (пол. Marcin Pałys)
Негізгі көрсеткіштер
Студенттер 42 700 (2018)[1]
Докторантура 2 148
Сайты uw.edu.pl

Варшава университеті (пол. Uniwersytet Warszawski, лат. Universitas Varsoviensis) — Польшадағы ең үлкен және беделді университеттердің бірі. Варшава Университетінің іргетасы 1816 жылы қаланған. Университетте 60 мыңнан астам білімгер білім алады. Британиялық «Таймс» журналы Варшава Университетін әлемнің 200 университетінің қатарына қосты.

Тарихы[өңдеу]

ImperatorskiUniwWarsz.jpg

Александр І кезінде Королдік деген атпен 1817 жылы 20 қыркүйекте негізі қаланған. Ашылған уақытта университет 5 бөлімнен тұрды: теология, құқық және әкімшілік ғылымдар. 1830 жылы 30 наурызда университет кеңесінің өтініші бойынша шыққан жарлыққа сәйкес университет атауы Александровский деп өзгертілді. 1830 жылғы Польша көтерілсі университеттің жабылуына әкеліп соқты.

1831 жылы князь Паскевич Польша пашталығының оқу бөлімінің жалпы қайта жасау жобасын таныстыру барысында Университетті қайта құруды, сонымен қатар медицина және құқық жоғары мектебін ашуды ұсынды. Бірақ Николай І өңірдегі барлық жоғары мектептерді уақытша жабу туралы жарлыққа қол қойды. Университет 1862 жылы Негізгі мектеп (Szkoła Główna), деген атпен қайтадан ашылды. Факультеттер құрамы тағы да кеңейтілді: құқық, филология, тарих, математика және физика факультеттері қосылды. 1869 жылы Императорлық Варшава университеті болып атауы өзгертілді. Негізгі оқу тілі орыс тілі болды. Университет поляк тілінде оқытуды 20 ғасырдың басында, яғни 1915 жылы бастады. 1918 жылы Польша тәуелсіздігін алғаннан кейін, университет өмірінде жаңа екпін пайда бола бастады. 20 ғасырдың соңына қарай университет польша университеттерінің ішіндегі ең ірі жоғары оқу орны дәрежесіне жетті. Білімгерлер саны 10 мыңға жетті, оқытушы - профессорлық құрамы 250 адамды құрады. Бүгінгі таңда Варшава университетінің қабырғасында 60 мыңнан астам білімгер білім алуда, ал профессорлар мен оқытушылар құрамы бірінші түлектер санынан уш-төрт есе асып түседі – екі жүз жылдай бұрын университет қабырғасынан 800 жуық түлек бітірген болатын.

Орналасуы[өңдеу]

Университет басшысы, әкімшілігі және бөлімдерінің көбісі Варшава қаласының Краковское предместье көшесіндегі университеттің ескі ғимаратында орналасқан (университеттің мекен-жайы — Krakowskie Przedmieście 26/28, 00-927 Warszawa; телефон: +48 (22) 552-0355). Университеттің ескі кітапханасының ғимаратында лекциялық аудиториялар, кітапхана Добрый көшесіндегі жаңа ғимаратқа көшірілген.

Факультеттері[өңдеу]

Варшава Университітнде қазіргі таңда 20 факультет жұмыс жасауда.

  • Өнер факультеті / Wydział «Artes Liberales» ;
  • Биология / Wydział Biologii;
  • Химия /Wydział Chemii;
  • Журналистика және саясаттану / Wydział Dziennikarstwa i Nauk Politycznych;
  • Философия және әлеуметтану / Wydział Filozofii i Socjologii;
  • Физика / Wydział Fizyki;
  • География және аймақтық зерттеу / Wydział Geografii i Studiów Regionalnych;
  • Геология / Wydział Geologii;
  • Тарих / Wydział Historyczny;
  • Қолданбалы лингвистика / Wydział Lingwistyki Stosowanej;
  • Математика, информатика және механика / Wydział Matematyki, Informatyki i Mechaniki;
  • Экономикалық ғылымдар / Wydział Nauk Ekonomicznych;
  • Қазіргі тілдер / Wydział Neofilologii;
  • Шығыстану / Wydział Orientalistyczny;
  • Педагогика / Wydział Pedagogiczny;
  • Польша зерттеулері / Wydział Polonistyki;
  • Құқық және әкімшілік / Wydział Prawa i Administracji;
  • Психология / Wydział Psychologii;
  • Қолданбалы қоғамдық ғылымдар және оңалту/ Wydział Stosowanych Nauk Społecznych i Resocjalizacji;
  • Менеджмент / Wydział Zarządzania.

Университет басшылары[өңдеу]

Аты-жөні Басқарған жылдары
Швейковский Войцех Анзельм (Szweykowski Ks. Wojciech) 1818 — 1831
Шкродский Юзеф Кароль (Skrodzki Józef Karol) 1831 — 1857
Цыцурин Фёдор Степанович 1857 — 1861
Мяновский Иосиф Игнатьевич 1862 — 1869
Лавровский Петр Алексеевич 1869 — 1872
Благовещенский Николай Михайлович 1872 — 1883
Лавровский Николай Алексеевич 1883 — 1890
Сонин Николай Яковлевич 1885, 1890
Будилович Антон Семёнович 1890 — 1892
Щелков Иван Петрович 1892 — 1894
Шалфеев Михаил 1894 — 1895; 1898
Ковалевский Павел Иванович 1895 — 1897
Зенгер Григорий Эдуардович 1897 — 1899
Ульянов Григорий Константинович 1899 — 1904
Зилов Пётр Алексеевич 1904
Карский Евфимий Фёдорович 1905 — 1911
Кудревецкий Василий Васильевич 1911 — 1912
Трепицын Иван Николаевич 1913 — 1914
Вехов Сергей Иванович 1914 — 1915
Брудзинский Йозеф (Brudziński Józef) 1915 — 1917
Антоний Костанески (Antoni Kostanecki) 1917 — 1919
Станислав Йозеф Тугутт (Stanisław Józef Thugutt) 1919 — 1920
Ян Кароль Кохановский (Jan Karol Kochanowski) 1920 — 1921
Ян Мазуркевич (Jan Mazurkiewicz) 1921 — 1922
Лукасевич Ян 1922 — 1923; 1931—1932
Игнацы Кошембар-Лысковский (Ignacy Koschembahr-Łyskowski) 1923 — 1924
Францишек Крысталович (Franciszek Kryształowicz) 1924 — 1925
Стефан Пеньковский (Stefan Pieńkowski) 925 — 1926; 1933—1936; 1945—1947
Болеслав Гриневецкий (Bolesław Hryniewiecki) 1926 — 1927
Антоний Шлаговский (Ks. Antoni Szlagowski) 1927 — 1928
Густав Пшихоцкий (Gustaw Przychocki) 1928 — 1929
Тадеуш Бжески (Tadeusz Brzeski) 1929 — 1930
Мечислав Михалович (Mieczysław Michałowicz) 1930 — 1931
Юзеф Уейский (Józef Ujejski) 1932 — 1933
Влодзимеж Антоневич (Włodzimierz Antoniewicz) 1936 — 1939
Ежи Модраковский (Jerzy Modrakowski) 1939 — 1947
Францишек Чубайский (Franciszek Czubaiski) 1947 — 1949
Ян Васильковский (Jan Wasilkowski) 1949 — 1952
Станислав Турский (Stanisław Turski) 1952 — 1969
Зигмунт Рыбицкий (Zygmunt Rybicki) 1969 — 1980
Хенрик Самсонович (Henryk Samsonowicz) 1980 — 1982
Казимеж Альбин Добровольский (Kazimierz Albin Dobrowolski) 1982 — 1985
Клеменс Шанявский (Klemens Szaniawski) 1984 — 1985
Гжегож Бялковский (Grzegorz Białkowski) 1985 — 1989
Анджей Каэтан Вроблевский (Andrzej Kajetan Wróblewski) 1989 — 1993
Влодзимеж Сивиньский (Włodzimierz Siwiński) 1993 — 1999
Пётр Венгленьский (Piotr Węgleński) 1999 — 2005
Катажина Халасиньская-Мацуков (Katarzyna Chałasińska-Macukow) 2005 — 2012
Мартин Палыс (Marcin Pałys) 2012 жылдан бері

Атақты түлектер[өңдеу]

  • Дмитрий Дмитриевич Богос
  • Генрих Юлиушевич Дембинский
  • Юзеф Жабинский
  • Ярослав Игоревич Абрамов-Неверли
  • Антон Мартинович Ржонд
  • Януш Корвин-Микке
  • Януш Анджей Зайдель
  • Хилари Копровский
  • Тимофей (Варшава митрополиті)
  • Януш Ивашкевич
  • Ирена Адамович
  • Ежи Нейман
  • Ежи Аксер
  • Эугениуш Достоевский
  • Анджей Вроблевский
  • Тадеуш Банахевич
  • Александр Гауке-Новак
  • Ежи Гонсовский
  • Лондон Ефим Семёнович
  • Мацеевский Зыгмунт
  • Мельцер-Щавиньский Генрик
  • Новодворский Францишек
  • Ольшевский Ян
  • Османьчик Эдмунд
  • Падеревский Збигнев Здзиславович
  • Рейтер Януш
  • Снэ Моше
  • Стжелецкий Болеслав
  • Хасс Людвик
  • Щигел Мариуш

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Szkoły wyższe i ich finanse w 2018 roku, с. 68