Тарбағатай дембеті

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Тарбағатай дембеті
Ғылыми топтастыруы
Дүниесі: Өсімдіктер
Бөлімі: Гүлді өсімдіктер
Табы: Қос жарнақтылар
(unranked) Asterids
Сабы: Incertae sedis
Тұқымдасы: Boraginaceae
Кіші тұқымдасы: Boraginoideae
Тайпасы: Cynoglosseae
Тегі: Дембет
Түрі: M. tarbagataica
Екі-есімді атауы
Mertensia tarbagataica
B. Fedtsch.

Тарбағатай дембеті (лат. Mertensia tarbagataica) – айлауыктар тұқымдасы, дембет туысына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік.

Таралуы[өңдеу]

Тарбағатай жотасында, қорымтасты беткейлерде өседі.

Биологиялық сиппатамасы[өңдеу]

Биіктігі 10 – 12 см, тамыр сабағы жіңішке, жерге төселіп көлбей өседі. Сабағының түбіндегі жапырақтары жалпақ, күрек пішінді, жоғарылаған сайын жүрек тәрізді, сағағы қысқарып өркенге отырмалы бекінеді. Гүлдері қос жынысты, аталығы 5, тостағаншасы қурап түспей, сақаталып, жеміс сыртын қаптап жатады. Қою көк түсті күлтесі кіріккен. Гүлдері жартылай шатырша гүлшоғырына топталған. Тұқымынан көбейеді. Маусымшілде айларында гүлдеп, шілдеде жеміс салады. Жемісі – жаңғақша, ұзындығы 4 мм-дей. Жылдан жылға таралу аймағы азайып бара жатқан, өте сирек кездесетін түр болғандықтан қорғауға алынып, «Қызыл кітабына» енгізілген.[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Б.Ө. Жақып "Қазақстанның табиғаты"