Торонто кинофестивалі
| Торонто кинофестивалі | |
| 2016 жылғы Торонто халықаралық кинофестивалі кезіндегі Кинг-стрит Уэст | |
| Жалпы мәліметтер | |
|---|---|
| Негізі қаланды |
1976 жыл |
| Өткізілу орны | |
| Марапаттар | |
| Басты марапаты |
Көрермендер көзайымы жүлдесі |
| Ресми сайт | |
Торонто халықаралық кинофестивалі (ағылш. Toronto International Film Festival, қысқаша TIFF, көбіне tiff деп стильдендіріледі) — әлемдегі ең беделді және ең көп көрермен қатысатын кинофестивальдердің бірі. 1976 жылы негізі қаланған фестиваль жыл сайын қыркүйек айының басында Торонто қаласының орталығында өтеді.
Торонто халықаралық кинофестивалі алғаш рет «Фестивальдер фестивалі» ретінде ашылып, әлемнің басқа кинофестивальдеріндегі ең үздік фильмдерді жинап, оларды Торонтоның ынталы көрермендеріне ұсынды. Негізін қалаушылар — Билл Маршалл, Дасти Коль және Хенк Ван дер Коль.[1]
Көптеген басқа кинофестивальдерден айырмашылығы, бұл фестивальде ресми қазылар алқасы жоқ, ал басты марапат — көрермендердің дауыс беру нәтижесі бойынша берілетін Көрермендер көзайымы жүлдесі (ағылш. TIFF People's Choice Award) болып табылады.[2] Бұл жүлде «марапаттар маусымында», әсіресе «Оскар» бәйгесіндегі болашақ табыстың басты көрсеткішіне айналды.[3] Бұл жүлденің бұрынғы иегерлері арасында кейіннен «Оскар» сыйлығын жеңіп алған көптеген фильмдер бар.
Кинофестивальді ұйымдастырушы құрылым сонымен қатар жыл бойы жұмыс істейтін TIFF Lightbox мәдени орталығын басқарады. Бұл орталық фестиваль кезінде кейбір фильмдерді көрсету орны ретінде қызмет етсе, жылдың қалған уақытында синематекалық топтамалар, коммерциялық арт-хаус және тәуелсіз кино көрсетілімдеріне, сондай-ақ басқа да мамандандырылған кинофестивальдерге арналған тұрақты мекен болып табылады.
Көрермендер көзайымы жүлдесі
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]Әрбір фильм көрсетілімінен кейін көрермендерге «Көрермендер көзайымы» номинациясы бойынша дауыс беру ұсынылады.[4] Бұрын дауыс беру театр фойесінде өткізілсе, қазір ол негізінен онлайн форматта жүзеге асырылады; бұл ретте дауыс берушілердің электрондық пошталары билет тіркеуімен салыстырылады, бұл TIFF-те фильмді шынымен көрмеген адамдардың дауыс беруіне жол бермейді.
Алайда, дауыс беру үрдісі үлкен залдарда көрсетілген фильмдерге артықшылық бермеуі үшін және фильмнің түсірілім тобының өз туындысына жасанды дауыс жинауына жол бермеу үшін, алынған дауыстардың жалпы саны аудитория көлеміне қарай салмақталады.[4] Мысалы, шағын залда көрсетілген, бірақ жанкүйерлерінің қолдауы жоғары фильм, дауыс саны көп болғанымен, көрермен қабылдауы біркелкі емес фильмнен басым түсуі мүмкін.[4] Әр фильм фестиваль барысында бірнеше рет көрсетілетіндіктен, бұл процесс ұйымдастырушыларға келесі көрсетілімдердегі көрермен саны мен дауыстардың артуына қарай қай фильмдерге деген қызығушылықтың жоғары екенін анықтауға мүмкіндік береді.[4]
«Көрермендер көзайымы» жүлдесіне басты үміткер фильмдер үшін фестиваль соңына қарай бағдарламаға жиі (бірақ әрдайым емес) қосымша көрсетілімдер қосылады,[5] дегенмен қосымша көрсетілімнің болуы фильмнің міндетті түрде үздік үштікке енуіне кепілдік бермейді.
Жүлде жарияланғаннан кейін, фестивальдің соңғы күні TIFF Bell Lightbox орталығында жеңімпаз фильмнің бірнеше қайталама көрсетілімі ұйымдастырылады.
Жеңімпаздар
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- 1978 — Құрбылар (Girlfriends)
- 1979 — Үздік жігіт (Best Boy)
- 1980 — Нағыз сәтсіздік (Bad Timing)
- 1981 — Отты арбалар (Chariots of Fire)
- 1982 — Дауыл (Tempest)
- 1983 — Үлкен көңіл қалу (The Big Chill)
- 1984 — Жүректегі мекен (Places in the Heart)
- 1985 — Ресми тарих (La historia oficial)
- 1986 — Америка империясының құлдырауы (Le Déclin de l'empire américain)
- 1987 — Ханшайым-келін (The Princess Bride)
- 1988 — Жүйкесі сыр берген әйелдер (Mujeres al borde de un ataque de nervios)
- 1989 — Роджер және мен (Roger & Me)
- 1990 — Сирано де Бержерак (Cyrano de Bergerac)
- 1991 — Король-балықшы (The Fisher King)
- 1992 — Би ережесі бойынша (Strictly Ballroom)
- 1993 — Пысық (The Snapper)
- 1994 — Дін қызметкері (Priest)
- 1995 — Антония (Antonia)
- 1996 — Жарқырау (Shine)
- 1997 — Аспалы бақ (The Hanging Garden)
- 1998 — Көркем тіршілік
- 1999 — Америкалық сұлу (American Beauty)
- 2000 — Жасырынып келе жатқан жолбарыс, тасада күтіп отырған айдаһар
- 2001 — Амели (Le Fabuleux Destin d'Amélie Poulain)
- 2002 — Кит мінген бала (Whale Rider)
- 2003 — Затойчи (Zatōichi)
- 2004 — Руанда қонақүйі (Hotel Rwanda)
- 2005 — Цоци (Tsotsi)
- 2006 — Белла (Bella)
- 2007 — Шығыс уәделері (Eastern Promises)
- 2008 — Лашықтан шыққан миллионер (Slumdog Millionaire)
- 2009 — Асыл (Precious)
- 2010 — Патша сөзі (The King's Speech)
- 2011 — Енді қайда барамыз? (Et maintenant, on va où ?)
- 2012 — Менің жігітім — жынды (Silver Linings Playbook)
- 2013 — 12 жылдық құлдық
- 2014 — Имитация ойыны (The Imitation Game)
- 2015 — Бөлме (Room)
- 2016 — Ла-Ла Ленд
- 2017 — Миссури, Эббинг шекарасындағы үш билборд
- 2018 — Жасыл кітап
- 2019 — Қоян Джоджо (Jojo Rabbit)
- 2020 — Көшпенділер жері (Nomadland)
- 2021 — Белфаст (Belfast)
- 2022 — Фабельмандар (The Fabelmans)
- 2023 — Америкалық шығарма (American Fiction)
- 2024 — Чактың өмірі (The Life of Chuck)
- 2025 — Хамнет
Дереккөздер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]- ↑ Goffin, Peter. TIFF co-founder Bill Marshall, 77, remembered as pioneer of Canadian film, Toronto Star (January 1, 2017).
- ↑ Walmsley, Katie. Oprah flick 'Precious' wins top award at Toronto, CNN (September 2009).
- ↑ "The Oscar race starts at TIFF – but who's in the running?". The Globe and Mail, September 7, 2017.
- 1 2 3 4 "Choose wisely: At the Toronto International Film Festival, how do you ensure that the people have actually spoken?". The Globe and Mail, September 7, 2017.
- ↑ Clayton Davis, "TIFF Audience Award Predictions: Will ‘Hamnet’ Win, or Could an Upset Be Brewing?". Variety, September 12, 2025.
Сыртқы сілтемелер
[өңдеу | дереккөзін өңдеу]
Ортаққорда бұған қатысты медиафайлдар бар: Торонто кинофестивалі- tiff.net Торонто кинофестивалі — ресми сайты
| ||||||||||||||||||