Хризоколла
| Chrysocolla | |
|---|---|
|
Аустралияда табылған кесек | |
| Негізгі мәліметтер | |
| Санаты | Минерал |
| Химиялық формуласы | (Cu,Al)2H2Si2O5(OH)4·nH2O |
| Штрунц классификациясы | 9.ED.20 |
| Ұяшықтары | a = 5.7 Å, b = 8.9 Å, c = 6.7 Å |
| Қасиеттері | |
| Түсі | көк, көкше, жасыл |
| Пішіні | үлкен кесектер, беті көпіршіктермен қапталғандай |
| Сингониясы | ромбылық |
| Бөлектік | жоқ |
| Омырылым | қабыршақ тәрізді не пішінсіз |
| Беріктігі | сынғыш, кесіледі |
| Қаттылығы Моос шкаласымен | 2.5 - 3.5 |
| Сызық түсі | ақ не көкше |
| Мөлдірлік | мөлдір емес, не азғана жарық өткізеді |
| Үлес салмақ | 1.9 - 2.4 |
| Оптикалық сипаты | Biaxial (-) |
| Сыну көрсеткіші | nα = 1.575 - 1.585 nβ = 1.597 nγ = 1.598 - 1.635 |
| Қоссынушылық | δ = 0.023 - 0.050 |
| Дереккөздер | [1][2][3] |
Хризоколла(грек. сhrysos — алтын, kolla — желім; ерте кездерде алтыннан жасалған заттарды дәнекерлеу үшін қолданылған) — силикаттар класының монтмориллонит тобына жататын минерал.[4] Химиялық формуласы: CuSіO3nH2O, құрамындағы: CuO — 45,2%, қоспалары: Al, Ca, Mg, Fe, Ph, Zn, P. Ромбылық сингонияда кристалданады, кристалдары ине тәрізді, өте ұсақ болып келеді. Минералдық агрегаттары жасырын кристалды, бүйрек, топырақ тәрізді масса түзеді. Түсі көгілдір, көгілдір жасыл, көк қоңыр, қара, қатты Моос шкаласы бойынша 2 — 4, тығызд. 2,0 — 2,3 грамм/куб сантиметр. Ыстық, құрғақ климат жағдайында мыс кендерінің тотығу белдемінде түзіледі. Қазақстанда Жезқазған, Алтай кендерінде кездеседі. Хризоколладан мыс алынады және зергерлік істе қолданылады.[5]
Пайдаланған әдебиет
[өңдеу | қайнарын өңдеу]- ↑ Handbook of Mineralogy
- ↑ Mindat
- ↑ Webmineral data
- ↑ “Қазақ Энциклопедиясы”, II-том
- ↑ Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі: Қ 17 Геология/Жалпы редакциясын басқарған — түсіндірме сөздіктер топтамасын шығару жөніндегі ғылыми-баспа бағдарламасының ғылыми жетекшісі, педагогика ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты А.Қ.Құсайышов — Алматы: "Мектеп" баспасы" ЖАҚ , 2003. — 248 бет. ӀSВN 5-7667-8188-1 ӀSВN 9965-16-512-2
| Бұл — геология бойынша мақаланың бастамасы. Бұл мақаланы толықтырып, дамыту арқылы, Уикипедияға көмектесе аласыз. |
| Бұл мақаланы Уикипедия сапа талаптарына лайықты болуы үшін уикилендіру қажет. |