Дағыстан
|
Дағыстан Республикасы |
|||||
|
|||||
| Әнұраны: «Дағыстан әнұраны» (тыңдау ) | |||||
| Ресми тілі | аварша, әгүлше, әзірбайжанша, дарғынша, құмықша, лақша, лезгинше, ногайша, орысша, рүтүлше, табасаранша, татша, цахурша, шешенше | ||||
| Астанасы | Мақашқала | ||||
| Ірі қалалары | Мақашқала (577 990) | ||||
| Президент Премьер-министр Халықтық мәжілістің басшысы |
Магомедсалам Магомедов Магомед Абдулаев Магомед-Султан Магомедов |
||||
| Мемлекеттік діні | Исләм | ||||
| Жер аумағы • Барлығы • % су беті |
52-ші 50 270[1] км² 0,4 |
||||
| Жұрты • Сарап (2010) • Тығыздығы |
2 977 419[2] адам (13-ші) 59,2 адам/км² |
||||
Дағыстан Республикасы - (ав. Дагъистаналъул Республика, әз.Dağıstan Respublikası, Дағыстан Республикасы, дарғ. Дагъистала Республика, құм. Дагъыстан Республикасы, лез. Республик Сувахъпара) — Ресей Федерациясының Солтустік-Кавказ федералды округы құрамына кіретін ең оңтүстікте орналасқан республикасы.
1921 жылдың 20 қаңтарында құрылған.
Дағыстан оңтүстігінде Әзірбайжанмен, оңтүстік-батысында Гүржістанмен, сондай-ақ Ресейдің батысында Шешен Республикасымен, солтүстік-батысында Ставрополь өлкесімен және солтүстігінде Қалмақ Республикасымен шектеседі.
Мазмұны |
[өңдеу] Этимология
Өз заманында Дағыстан әр түрлі тарихи кезеңдерге байланысты «Албания», арабтарда «Ард ас-Сарир», ал гуржілер «Лекетия» деп атаған.
«Дағыстан» - сөзі түркінің «дағ» - тау, парсының «стан» - ел, мемлекет деген сөзінен, «Таулы ел» деген мағына береді.
[өңдеу] Жағрапиясы
Кавказдың солтүстік-шығысында орналасқан, солтүстігінде - ойпат, ал оңтүстігінде - Үлкен Кавказ тауы орналасқан. Жер көлемі шамамен солтүстіктен оңтүстікке дейін 400 км, а батыстан шығысқа дейін 200 км болады.
| Кавказ картасы | Дағыстанның физикалық картасы |
[өңдеу] Дағыстан халқы
-
-
- Ұлттық құрамы
-
Дағыстан Ресейдің ұлттық құрамы ең көп Республикасы.
| Халық | ||
|---|---|---|
| Аварлар | 758,4 (29,4 %) | 850,0 (29,4 %) |
| Дарғындар | 425,5 (16,5 %) | 490,4 (17,0 %) |
| Құмықтар | 365,8 (14,2 %) | 431,7 (14,9 %) |
| Лезгиндер | 336,7 (13,1 %) | 385,2 (13,3 %) |
| Лақтар | 139,7 (5,4 %) | 161,3 (5,6 %) |
| Әзірбайжандар | 111,7 (4,3 %) | 130,9 (4,5 %) |
| Табасарандар | 110,2 (4,3 %) | 118,9 (4,1 %) |
| Орыстар | 120,9 (4,7 %) | 104,0 (3,6 %) |
| Шешендер | 87,9 (3,4 %) | 93,7 (3,2 %) |
| Ноғайлар | 36,2 (1,4 %) | 40,4 (1,4 %) |
| Әгүлдер | 23,3 (0,9 %) | 28,1 (1,0 %) |
| Рүтүдер | 24,3 (0,9 %) | 27,8 (1,0 %) |
| Цахурдар | 8,2 | 9,8 |
| Армяндар | 5,7 | 5,0 |
| Татарлар | 4,7 | н. д. |
| Украиндар | 2,9 | н. д. |
| Еврейлер | 1,5 | н. д. |
| Таулы еврейлер | 1,1 | 0,5 |
| 1000 адамнан саны жоғары халықтар көрсетілген |
[өңдеу] Дереккөздер
| Дағыстан |
|---|
[өңдеу] Сыртқы сілтемелер
|
|
Ортаққорда бұған қатысты таспалар бар: Дағыстан
|
- Сайт Президента Республики Дагестан
- Сайт Народного Собрания (парламента) Республики Дагестан
- Сайт правительства Республики Дагестан
- Дагестан в фотографиях