Бұқтырма өзені

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
(Бұқтырма бетінен бағытталған)
Jump to navigation Jump to search
Бұқтырма өзені
Шыңғыстай ауылының маңындағы Бұқтырма өзенінің аңғары (Шығыс Қазақстан облысы, Катон-Қарағай ауданы)
Шыңғыстай ауылының маңындағы Бұқтырма өзенінің аңғары (Шығыс Қазақстан облысы, Катон-Қарағай ауданы)
Сипаттамасы
Ұзындығы 336 км
Су алабының
ауданы
12 660 км²
Су алабы Ертіс
Су ағысы
Бастауы Оңтүстік Алтай жотасындағы мұздықтар
 • Координаттары 49°09′19″ с. е. 87°15′52″ ш. б. / 49.15528° с. е. 87.26444° ш. б. / 49.15528; 87.26444 (G) (O) (Я) (T)
Сағасы Бұқтырма бөгені
 • Координаттары 49°44′26″ с. е. 83°59′25″ ш. б. / 49.74056° с. е. 83.99028° ш. б. / 49.74056; 83.99028 (G) (O) (Я)Координаттар: 49°44′26″ с. е. 83°59′25″ ш. б. / 49.74056° с. е. 83.99028° ш. б. / 49.74056; 83.99028 (G) (O) (Я) (T)
Орналасуы
Ел ҚазақстанҚазақстан Қазақстан
Аймақ Шығыс Қазақстан облысы Қатонқарағай, Зырян аудандары

Бұқтырма - Ертістің оң саласы.

Географиялық орны[өңдеу]

Шығыс Қазақстан облысы Қатонқарағай, Зырян аудандары жерімен ағып өтеді. Ұзындығы 336 км, су жиналатын алабы 12 660 км2. Сағасындағы жылдық орташа су ағыны 214 м3/с.

Бастауы[өңдеу]

Оңтүстік Алтай жоталарындағы мұздықтардан бастау алып, Ертістегі Бұқтырма бөгеніне құяды.

Гидрологиясы[өңдеу]

Өзен аңғарының беткейлері тік жар, терең шатқалды, аңғарының ені 5 — 6 км, тар жері 0,3 — 0,4 км. Қар, жаңбыр және жер асты суымен толығады. Көктемде, жазда тасиды. Мұзқұрсау қарашаның 2-жартысында қалыптасып, әдетте 80—200 күнге созылады. Мұздың қалыңдығы 50—80 см болады. Суы өте жұмсақ әрі тұщы (100—250 мг/л). Өзен арнасымен ағаш тасымалданады, салалары егін суаруға пайдаланылады. Ағысының күштілігіне байланысты Бұқтырма атанған.

Салалары[өңдеу]

Басты салалары: Ақбұлақ, Сарымсақты, Ақ Берел, Черновая, Язовая, Бобровка, Черневая, Хамир, Тұрғысын, Коробиха

Флора мен фаунасы[өңдеу]

Тұнық суында хариус, таймень бар.[1]

Дереккөздер[өңдеу]