Ретровирустар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Ретровирустар
HIV retrovirus schematic of cell infection, virus production and virus structure
HIV retrovirus schematic of cell infection, virus production and virus structure
Вирус таптастыруы
Тобы: Group VI (ssRNA-RT)
Сабы: Unassigned
Тұқымдасы: Retroviridae
Genera

Subfamily: Orthoretrovirinae

Subfamily: Spumaretrovirinae

Ретровирустар — құрамында РНҚ бар зардапты ісік туғызатын вирустар тұқымдастығы. Геномдары бір-біріне ұқсас екі сыңар тізбекті позитивті РНҚ молекулаларынан және осылармен байланысқан кері транскриптазадан тұрады. Вирус бөлшектерінің диаметрі 70 — 120 нм липопротеид қабығы бар. Үш тұқымдастық тармаққа: онковирустарға, лентивирустарға және спумавирустарға бөлінеді[1]

АИТВ-инфекциясы[өңдеу]

АИТВ-инфекция '– адам иммунды тапшылық вирусымен (ретровирус) шақырылатын, организмде иммунды клеткаларын зақымдап, иммунды тапшылыққа ұшыратып, нәтижесінде көптеген оппортунистикалық инфекцияларымен қатерлі ісіктермен фатальды түрінде өтетін антропонозды ауру.

Тарихи мәліметтер[өңдеу]

  • Сырқат 1981 жылдан бері тарауда.
  • Қоздырғышы 1983 жылы анықталған (Л.Монтанье, Р.Галло).
  • Қазіргі күнде АИТВ-инфекция глобальды түрінде таралуда.
  • Инфекцияланған адамдардың саны 50 млн-ға жуық.
  • Ай сайын 60 мың адам жаңадан инфекцияланады

Этиологиясы[өңдеу]

  • Қоздырғышы HIV-вирус (human ummunode-ficiency virus).
  • Тұқымдастығы-pempoвирустар
  • Туыстығы – лентивирус
  • Қазіргі күнде вирустың 2 түрі белгілі:
    • АИТВ-І (негізгі қоздырғыш)
    • АИТВ-ІІ(басты Африкада)

АИТВ- вирустың қаситтері[өңдеу]

  • Түрі-диаметрі 100-140 нм сфера тәрізді. Сыртқы қабаты-2 гликопротеидтен (др 120, др 41) қалыптасады – иммунды клеткаларын тіркелу әрекетін атқарады.
  • Ішкі қабаты-белок р.17-ден құрылған –клетка орталығын тығыз қоршайды.
  • Орталығында РНК-ның 2 молекуласынан қалыптасқан вирустың геномы орналасады.
  • РНК-мен қатар – кері транскриптаза (ревертаза) протеаза, интеграза деген ферменттеры де орын тапқан.
  • АИТВ-жоғары деңгейлі өзгергіштікпен жоғары биологиялық белсенділікпен сипатталады.
  • 1 тәулік ішінде 1 млрд-қа дейін жаңа вириондар шығып отырады.
  • Адам организмінде вирус СД-4-рецепторлары бар клеткаларын зақымдайды:
    • Т4- лимфоциттер;
    • Моноциттер, Лангерганс клеткасы, макрофагтар В және О лифмоциттер;
    • энтероциттер;
    • нерв клеткалары;
  • Төзімділігі – орташа.
  • 51С-10 минут ішінде жайылады. Төмен температураларды жақсы көтереді.
  • Дезинфекциялық сұйықтықтардың 70% этил спирті,   2 % этил эфиры, ацетон,  0,2 % натрий гипохлорид әсер береді.

Эпидемиологиясы[өңдеу]

  • Антропонозда инфекция
  • Ауру көзі мен резервуары-тек қана адам: АИТВ-мен инфицирленген және ЖИТС- пен ауыратындар.
  • инфицирленген немесе ауру адам организімінде вирус барлық биологиялық сұйықтықтарда болады- қан, сперма, вагинальді бөлініс, ана сүтінде, сілекей, ликворды, бронх секретінде
  • Аса қауіпті - қан мен сперма
  • 1 мл қанда -вирустың 3000 бірлігі
  • 1 мл спермада- 50 бірлігі анықталуда[1], [2], [3], [4]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Вирусология, иммунология, генетика, молекулалық биология. Орысша-қазақша сөздік. – Алматы, «Ана тілі» баспасы, 1993 жыл. ISBN 5-630-0283-X