Шағалалытеңіз

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Шағалалытеңіз
Морфометрия
Теңiз деңгейiнен биіктігі135,6 м
Өлшемі42,9 × 12,5 км
Ауданы267,36 км²
Тереңдігі3,1 м
Орташа тереңдігі1,5 м
Су алабы
Суды жинау ауданы10 900 км²
Құятын өзенШағалалы
Орналасуы
54°05′49″ с. е. 69°53′03″ ш. б. / 54.09694° с. е. 69.88417° ш. б. / 54.09694; 69.88417 (G) (O) (Я)Координаттар: 54°05′49″ с. е. 69°53′03″ ш. б. / 54.09694° с. е. 69.88417° ш. б. / 54.09694; 69.88417 (G) (O) (Я) (T)
Ел Қазақстан
АймақСолтүстік Қазақстан облысы
АудандарАққайың ауданы, Тайынша ауданы
Шағалалытеңіз (Қазақстан)
Blue pog.svg
Шағалалытеңіз
Шағалалытеңіз (Солтүстік Қазақстан облысы)
Blue pog.svg
Шағалалытеңіз

ШағалалытеңізСолтүстік Қазақстан облысы Аққайың, Тайынша аудандары жеріндегі көл. Қиялы ауылынан 11 км оңтүстік-шығыстағы қазаншұңқырда орналасқан. Теңіз деңгейінен абсолюттік биіктігі 135,6 м.

Гидрографикасы[өңдеу]

Ауданы 267,36 км2, ұзындығы 42,9 км, ең енді жері 12,5 км, орташа тереңдігі 1,5 м, ең терең жері 3,1 м, су жиналатын алабы 10900 км <sup2. Түбі лайлы, балшықты — қалыңдығы 1 метрге жетеді. Көлге Шағалалы өзені құяды. Қазіргі кезде негізінен ағынсыз, тек суы мол жылдары Шағалалытеңізден Ақбас көліне қарай ағын байқалады. Суының минералдығы көктемде 0,6 — 0,8 г/л, жазда 0,9 — 1,0 г/л, қыста 2,0 — 2,5 г/л.

Жағалау сипаты[өңдеу]

Көл айдынының 60-70%-ын қамыс, құрақ, тағы басқа су өсімдіктері жайлаған. Батыс және солтүстік жағалары жарқабақты, биіктігі 4-7 м, шығыс және оңтүстік жағалары жайпақ, айналадағы ортамен тұтасып кеткен. Оңтүстік жағалауы батпақты. Суы шаруашылық мұқтаждықтарға пайдаланылады.[1][2]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. «Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, IX том 18 бөлім
  2. Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі. Су шаруашылығы. – Алматы, «Мектеп» баспасы, 2002 жыл