Сафи Өтебайұлы Өтебаев

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Сафи Өтебайұлы Өтебаев
Қызметі

даңқты мұнайшы

Туған күні

25 мамыр 1909(1909-05-25)

Туған жері

Атырау облысы, Қызылқоға ауданы, Қарабау

Азаматтығы

 Кеңестік Социалистік Республикалар Одағы
 Қазақ КСР
 Қазақстан

Ұлты

Қазақ

Қайтыс болған күні

12 сәуір 2007(2007-04-12) (97 жас)

Қайтыс болған жері

Алматы

Марапаттары
1 дәрежелі Барыс ордені
OrdenOtan.png Ленин ордені Октябрьской Революции Отан соғысы 2ші дәреже
Знак Почета Еңбек Қызыл Туы ордені Еңбек Қызыл Туы ордені Ерен еңбегі үшін
Ленин 100 жыл Еңбек ардагері медалі ҰОС 40 жыл ҰОС 50 жыл
ҰОС 60 жыл

Сафи Өтебайұлы Өтебаев (25 мамыр 1909 жылы Атырау облысы, Қызылқоға ауданы, Қарабау - 12 сәуір 2007 жылыАлматы) – даңқты мұнайшы, КСРО Құрметті мұайшысы, Қазақ КСРнің Еңбек сіңірген ғылым мен техника қайраткері. Атырау облысының және Ақтау қаласының, Жаңаөзеннің Құрметті азаматы. ҚР жоғарғы мемлекеттік марапаты «Отан ордені» мен марапатталған (1999 жылы).

Биография[өңдеу]

Еңбек жолы[өңдеу]

  • 1936 – 1945 жылдары «Ембі мұнай» өндірісінде және оған қарасыты мекемелерде жауапты қызметтер атқарды;
  • 1938 – 1959 жылдары Қазақ КСР және КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты болып сайланған;
  • 1945 - 1951 жылдары Жылыой ауданының партия комитетінің 1-хатшысы;
  • 1951 – 1957 жылдары «Қазақстанмұнай» бірлестігінің басшысы;
  • 1957 - 1965 жылдары әуелі Гурьев, кейін Батыс Қазақстан облыстық халық шаруашылық кеңесінің төрағасы;
  • 1965 – 1971 жылдары «Қазақстанмұнай», кейін «Маңғыстаумұнай» бірлестігінің басшысы;
  • 1971 – 1980 жылдары Қазақ КСР-і Жоспарлау комитетінің ғылыми-техникалық информация институты бастығының орынбасары болды;
  • 1980 жылы Құрметті демалысқа шықты.

Ғылыми еңбектері[өңдеу]

Маңғыстау байлығын игеру мәселелеріне арналған 30-дан астам ғылым мақалалары салалық-техникалық журналдарда, брошюраларда және және басқа да басылымдарда жарияланған. Өмір жолын Қазақстан мұнай өнеркәсібінің қаз тұру, даму кезеңдерін суреттейтін «Өмір мұраты» (1988) атты кітабы жарық көрді.

Марапаттары[өңдеу]

  • 1942 жылы «Құрмет белгісі» Ордені;
  • 1946 жылы «Отан соғысы» ІІ дәрежелі Ордені;
  • 1966 жылы «Еңбек Қызыл Ту» Ордені;
  • 1971 жылы «Октябр революциясы» Ордені;
  • КСРОның Ең жоғарғы «Ленин» Ордені;
  • КСРОның бірнеше мерекелік медалдар мен құрметті төсбелгілерімен марапатталған;
  • «КСРОның Құрметті мұнайшысы» құрметті атағы;
  • «Қазақ КСРнің Еңбек сіңірген ғылым мен техника қайраткері» құрметті атағы;
  • «Қазақстан мұнайына сіңірген еңбегі үшін» медалі;
  • 1999 жылы ҚР Ең жоғарғы мемлекеттік марапаты «Отан ордені» мен марапатталды.
  • 2004 жылы президент жарлығымен жоғарғы мемлекеттік марапат І дәрежедегі «Барыс ордені» мен марапаттады.
  • Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің бірнеше мәрте құрмет грамотасының иегері.
  • «Қазақ мұнайына – 110 жыл» толуына орай «Қазақ Мұнай Газ» компаниясының басшылығы Сафи Өтебайұлының атындағы степендия жариялады.
  • Атырау, Ақтау, Жаңаөзен және т.б көптеген аудандардың Құрметті азаматы атағы берілді.[1]

Өтебаев Сафи туралы Фильм[өңдеу]

2009 — «Қазақ мұнайының атасы — Сафи Өтебаев» режиссері: Қ.Умаров.

Дереккөздер[өңдеу]

  1. «Батыс Қазақстан облысы» энциклопедиясы, Алматы, 2002;