Семей мұғалімдер семинариясы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search

Семей мұғалімдер семинариясыҚазақстандағы алғашқы арнаулы орта оқу орындарының бірі.

1903 жылғы 1 шілдеде үш негізгі және бір даярлық класы бар жеті жылдық оқу орны болып ашылды. Оның дайындық класына алғаш Семей, Кереку, Өскемен, Қарқаралы, Ақмола уездерінен 24 бала қабылданды. Кейіннен Тобыл, Барнауыл, Жетісу аймақтарынан да жастар тартыла бастады. Семинарияның алғашқы директоры болып Петербург университетінің түлегі А.И. Белый тағайындалды. Семинария іргетасының бекуіне жоғары білімді педагогтар — ағайынды Белослюдовтар, Н.Я. Коншин, И.Я. Малахов, В.Н. Попов, ерлі-зайыпты Нұрғали, Нәзипа Құлжановтар, Ә.Сәттаев, т.б. зор үлес қосты.

1922 жылы семинария негізінде орысша және қазақша екі педагогикалық техникум ашылып, 1937 жылы педагогикалық. училищелер болып өзгерді. 1953 жылы екі училище біріктіріліп, К.Д. Ушинский атындағы орыс-қазақ педагогика училищесі болды. 1957 — 63 жылдары уақытша жабылып, Семейдегі Н.П. Крупская атындағы педагогикалық институттың бастауыш мектеп мұғалімдерін даярлау факультеті ретінде жұмыс істеді. 1963 жылғы педагогикалық училище болып қайта бөлініп шықты. 1967 жылы М.Әуезовтің есімі берілді.

1992 жылғы 22 мамырда педагогикалық колледжге айналды. Қазір колледждің күндізгі және сырттай оқу бөлімінде 5 мамандық (бастауыш сынып, шағын комплектілі бастауыш мектеп, музыка, ағылшын тілі, информатика пәні мұғалімдері) бойынша 1500 оқушы білім алуда. Онда озық үлгідегі технологиялық-компьютерлік құралдармен жабдықталған 4 информатика кабинеті, спорт және салтанат залдары, жазғы стадион, 63 мың дана оқу құралдары бар кітапхана, жақсы жабдықталған жатақхана мен асхана жұмыс істейді. Оқу орнын бір ғасыр ішінде 45 мыңнан астам мамандар бітіріп шыққан. Олардың арасында Әуезов, Қ.Сәтбаев, Ә.Марғұлан, Ж.Аймауытов, Ә.Нұршайықов, А.Құдайбердиев, Ғ.Сармұрзин, Ш.Айманов, т.б. бар.

Әуезовтің “Еңлік — Кебек” пьесасы осы оқу орнының қабырғасында дүниеге келген. Сондай-ақ 1918 жылы Әуезов пен Аймауытов семинарияда оқып жүріп, “Абай” атты қолжазба журнал шығарған, осында қазақ топырағындағы алғашқы студент-жастардың футбол командасы “Ярыш” құрылған. Студенттер Семейдегі А.В. Луначарский атынд. клубта жастардың ойын-сауық кештерін ұйымдастырып, Абай шығармалары мен халық әндерін, күйлерін насихаттаған (ұйымдастырушылары семинария оқытушылары, ерлі-зайыпты Құлжановтар).[1]

Дереккөздер[өңдеу]

  1. “Қазақстан”: Ұлттық энцклопедия/Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы “Қазақ энциклопедиясы” Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9