2008 жыл

Жылдар
2004 · 2005 · 2006 · 2007 — 2008 — 2009 · 2010 · 2011 · 2012
Онжылдықтар
1980 жж. · 1990 жж. — 2000 жж. — 2010 жж. · 2020 жж.
Ғасырлар
XX ғасыр — XXI ғасыр — XXII ғасыр

III мыңжылдық

XIX ғасыр

— XX ғасыр
—  XXI ғасыр

— XXII ғасыр

— XXIII ғасыр

1990 жж.	1990	1991	1992	1993	1994	1995	1996	1997	1998	1999

2000 жж.	2000	2001	2002	2003	2004	2005	2006	2007	2008	2009
2010 жж.	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016	2017	2018	2019
2020 жж.	2020	2021	2022	2023	2024	2025	2026	2027	2028	2029
2030 жж.	2030	2031	2032	2033	2034	2035	2036	2037	2038	2039
2040 жж.	2040	2041	2042	2043	2044	2045	2046	2047	2048	2049
2050 жж.	2050	2051	2052	2053	2054	2055	2056	2057	2058	2059
2060 жж.	2060	2061	2062	2063	2064	2065	2066	2067	2068	2069
2070 жж.	2070	2071	2072	2073	2074	2075	2076	2077	2078	2079
2080 жж.	2080	2081	2082	2083	2084	2085	2086	2087	2088	2089
2090 жж.	2090	2091	2092	2093	2094	2095	2096	2097	2098	2099

2100 жж.	2100	2101	2102	2103	2104	2105	2106	2107	2108	2109

**2008 жыл басқа күнтізбелерде**
Грегориан күнтізбесі	2008 MMVIII
Юлиан күнтізбесі	2007 — 2008 (14 қаңтардан бастап)
Рим қаласының құрылуынан бастап	2760 — 2761 (4 мамырдан бастап)
Византия күнтізбесі	7516 — 7517 (14 қыркүйектен бастап)
Еврей күнтізбесі	5768 — 5769 ה'תשס"ח — ה'תשס"ט
Ислам күнтізбесі	1429 — 1430
Армения күнтізбесі	1457 ԹՎ ՌՆԾԷ
Қытай күнтізбесі	4704 — 4705 丁亥 — 戊子 қызыл шошқа — сары егеуқұйрық
Ефиопия күнтізбесі	2000 — 2001
Инду күнтізбесі
- Викрам самват	2064 — 2065
- Шака самват	1930 — 1931
- Кали-юга	5109 — 5110
Иран күнтізбесі	1386 — 1387

2008 жыл — Григориан күнтізбесі бойынша аптаның екінші күні, яғни сейсенбіде басталады. Кібісе жыл.

Бұл біздің заманымыздың 2008 жылы, III мыңжылдықтың 8-жылы, XXI ғасырдың 8-жылы, 21 ғасырдың 1-онжылдығының 8-жылы, 2000 жылдардың 9-жылы болып табылады.

Оқиғалар

Қаңтар

1 қаңтар:
- Кипр мен Мальта еуроны қабылдады.
- Словения Еуропалық Одаққа төрағалық ете бастады.
5 қаңтар – Грузияда президент сайлауы өтті.
24 қаңтар - Конго Демократиялық Республикасының Гома қаласында Кивудағы қақтығысты аяқтаған бейбіт келісімге қол қойылды.
23-27-қаңтар - Швейцарияның Давос қаласында Дүниежүзілік экономикалық форум өтті, онда басқалармен қатар жаһандық экономиканың қаржылық дағдарысты бастан кешіп жатқаны ресми түрде мойындалды.

Ақпан

2-4 ақпан - Чадта көтерілісшілер 2006 жылдан бері астананы басып алуға екінші әрекетін жасады.
11 ақпан - Әлемдік нарықтағы мұнай бағасы барреліне 147 доллардан асып, тарихи рекорд орнатты.
17 ақпан – Косово автономиялық провинциясы мен Метохия Сербиядан біржақты тәуелсіздік жариялады.
19 ақпан - Фидель Кастро Мемлекеттік кеңестің басшысы және Куба әскерінің бас қолбасшысы қызметінен кетті.
20 ақпан - Әлемдік биржалардағы мұнай бағасы тарихта алғаш рет барреліне 100 доллардан жоғары жабылды.
21 ақпан – Косовоның тәуелсіздігін мойындаған елдердің елшіліктерінің алдында жаппай тәртіпсіздіктермен аяқталған Косовоның тәуелсіздігін жариялауға қарсы Белградтағы шерулер өтті.

Наурыз

2 наурыз - Ресей Федерациясының үшінші президентін сайлау өтті. Дмитрий Анатольевич Медведев жеңді.
10 наурыз - Тибетте Қытайдың тибеттіктерге қарсы әрекетіне қарсы наразылықтар басталды.
20 наурыз – Ресей мен Израиль арасында визалық талаптарды жою туралы келісімге қол қойылды.
24 наурыз - Бутан елді абсолютті монархиядан көп партиялы демократияға айналдыратын жаңа конституция қабылданғаннан бері алғаш рет жалпы сайлау өткізеді.
30 наурыз – Шенгеннің тоғыз жаңа елі (Мажарстан, Словения, Словакия, Чехия, Польша, Мальта, Латвия, Литва және Эстония) ақыры әуежайлардағы шекаралық бақылауды алып тастап, визасыз аймаққа қосылды.

Сәуір

10 сәуір – Еуропарламент Еуроодақ басшыларын Қытай Тибеттегі жағдай бойынша Далай Ламамен келіссөздерді бастамаса, Бейжің Олимпиадасының ашылу салтанатына бойкот жариялауға шақырды.
29 сәуір – Grand Theft Auto IV тұсаукесері бүкіл әлемде өтті, оның 3,6 миллионнан астам көшірмелері сатылып, алғашқы күнінде 310 миллион доллар пайда болды, бұл барлық уақыттағы ең көп табыс әкелген бейне ойыны ғана емес, сонымен қатар барлық уақыттағы ең көп табыс әкелген ойын-сауық өнімі болды.

Мамыр

2 мамыр - Marvel кинематографиялық әлемін шығарған "Темір адам" фильмі кинотеатрларға шықты.
8 мамыр – Ресей премьер-министрі лауазымына Владимир Путиннің кандидатурасы бекітілді.
21 мамыр - Оңтүстік Америка мемлекеттері арасындағы үкіметаралық ұйым – Оңтүстік Америка халықтары одағы құрылды.
27 мамыр – Израиль шекелі мен Мексика песосы CLS халықаралық банкаралық жүйесінде есеп айырысулар үшін пайдаланылатын еркін айырбасталатын валюталар тізіміне енгізілді.
28 мамыр - Непал парламенті елдің 240 жылдық монархиясын жойып, оны республикаға айналдыру үшін басым дауыспен дауыс берді.

Маусым

1 маусым – Халықаралық авиакассалар электронды билеттерге көшті.
4 маусым - Барак Обама праймеризде Демократиялық партияның президенттікке кандидаты болып сайланды. Праймеризде жеңілген Хиллари Клинтон вице-президенттікке түсуге ниетті екенін мәлімдеді.
7-29 маусым - Аустрия мен Швейцария 2008 жылғы футболдан Еуропа чемпионатын бірге өткізді, оны Испания жеңіп алды.
13 маусым – iPhone 2G тоқтатылды.
14 маусым – ЭКСПО 2008 көрмесі Испанияның Сарагоса қаласында ашылды және «Су және тұрақты даму» тақырыбымен 14 қыркүйекке дейін жалғасты.

Шілде

7 шілде – Жапонияның Хоккайдо аралында G8 саммиті басталды.
10 шілде – Apple Inc. іске қосу кезінде 500 қолданбасы бар App Store дүкенін іске қосты.
11 шілде – iPhone 3G 22 елде, соның ішінде АҚШ, Канада, Ұлыбритания, Франция, Германия және Жапонияда сатылымға шықты.

Тамыз

1 тамыз - Үндістан мен Америка Құрама Штаттары азаматтық ядролық энергия туралы маңызды келісімге қол қойды.
6 тамыз - Мавританияда әскери төңкеріс болды.
8-24 тамыз – 2008 жылғы жазғы Олимпиада ойындары Бейжіңде (Қытай) өтті.

Қыркүйек

23 қыркүйек – HTC Dream, Android негізіндегі алғашқы смартфон іске қосылды.
28 қыркүйек – SpaceX Falcon 1 зымыраны орбитаға сәтті шыққан әлемдегі алғашқы жеке меншік зымыран тасығыш болды.

Қазан

21 қазан – Женевада Үлкен адрондық коллайдердің (LHC) ресми ашылуы болды.
31 қазан – Сатоси Накамото Bitcoin деп аталатын орталықтандырылмаған төлем жүйесіне арналған ақпарды жариялады.

Қараша

3 қараша – Грузиядағы қосымша сайлау.
4 қараша - Демократиялық сенатор Барак Обама республикашыл кандидат Джон Маккейнді жеңіп, Америка Құрама Штаттарының 44-ші президенті болып сайланды, бұл кеңсеге сайланған алғашқы афроамерикалық болды.
24 қараша - Венесуэлада аймақтық сайлау өтті. Уго Чавестің партиясы жеңіске жетті.
26-29 қараша – Үндістанның Мумбай қаласында бірқатар терактілер 166 адамның өмірін қиды.

Желтоқсан

желтоқсан - Ғаламтор аудиториясы 1 миллиард адамнан асты.
6 желтоқсан - Полицияның 15 жасар Александрос Григоропулосты атып тастауы бүкіл Грекияда толқуларға әкелді.
12 желтоқсан - Windows Server 2008 шығарылды.

Қазақстанда

11 қаңтар - Қарағанды облысында "Арселор Миттал Теміртау" АҚ Көмір департаментінің "Абай" шахтасында 32к-10С лавасында метан жарылды. Жарылыс кезінде шахтада 195 адам болған. "Абай" шахтасының 30 кеншісі қаза тапты деп танылды.
14 қаңтар - Қашаған жобасына қатысушылар арасында "ҚазМұнайГаз" Ұлттық компаниясы" АҚ (ҚМГ ҰК) үлесін 16,81% - ға дейін ұлғайту туралы келісімге қол жеткізілді.
15 қаңтар - Р. М.Әлиевті "Нұрбанк" топ-менеджерлерін ұрлағаны үшін Қазақстан соты сырттай 20 жылға бас бостандығынан айырды.
15 қаңтар - Қазақстанда экономикалық және қаржылық күйзелістерді ерте анықтау орталығы құрылды.
6 ақпан - ҚМГ ҰК Greenoak Holdings тобынан Батум мұнай терминалы мен Батум теңіз портын сатып алды.
7 ақпан - Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жөніндегі 2006 - 2010 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламаны іске асыру жөніндегі іс-шаралар жоспары шеңберінде есеп комитеті жанынан қаржылық бұзушылықтарды зерттеу жөніндегі орталығы құрылды.
19 ақпан - Осы күнге дейін Оңтүстік Қазақстан облысында 2005 жылдың соңынан 2006 жылдың қыркүйегіне дейін медициналық ұйымдарда ем алған балалардың АИТВ-инфекциясын жұқтырудың 147 жағдайы анықталды. Оның ішінде 10 бала қайтыс болды.
21 ақпан - ҚР Премьер-Министрі Кәрім Мәсімов Қазақстанда Стресстік активтер қоры құрылатынын айтты.
12 наурыз - ҚР Қаржы министрлігі елдің барлық жария компанияларының қаржылық есептілігінің депозитарийін құрды.
8 сәуір - Үкімет отырысында шикі мұнай экспортына $109,91 мөлшерінде баж енгізу туралы шешім қабылданды. Қаулы 30 күннен кейін күшіне енді.
22 сәуір - Қазақстан мен Өзбекстан еркін сауда аймағын құруға келісті.
8 мамыр - ҚР Энергетика және минералдық ресурстар министрі Сауат Мыңбаев пен РФ Өнеркәсіп және энергетика министрі Виктор Христенко келіссөздер барысында Каспий құбыр консорциумын жылына 32-ден 67 млн тоннаға дейін кеңейту мәселесі бойынша бірыңғай ұстаным қалыптастырды.
14 мамыр - Латвияның baltikums коммерциялық банкі Қазақстанда, Алматы қаласында өкілдік ашты, ол банк өкілдіктерінің халықаралық желісін құруда бірінші болды.
19 мамыр - Қазақстан мұнай өнімдерін экспорттауға тыйым салуды енгізді.
19 мамыр - "Қазына" орнықты даму қоры" АҚ және Qatar Islamic Bank Қазақстан исламдық қаржыландырудың бірлескен банкін құру бойынша өзара түсіністік туралы меморандум жасасты.
1 маусым - Қазақстанда қор нарығы үшін жаңа листингтік ережелер енгізілді.
Шілде - The Wall Street Journal басылымына берген сұхбатында Р. М.Әлиев бұрынғы қайын атасын сыбайлас жемқорлыққа — мемлекеттік бюджеттен миллиардтаған доллар иемденуге, мыс, уран және мұнай-газ өнеркәсібіндегі үлестерге, оффшорлық банктік шоттар желісіне иелік етті деп айыптады. Р. М. Әлиев өзінің кейбір өтініштерін Ливаннан келген банктік құжаттармен және Индонезия мен Лихтенштейндегі банктерге жазылған чектердің көшірмелерімен растады.
3 шілде - "Маңғыстаумұнайгаз" АҚ (ММГ) акцияларының бақылау пакетін "ҚазМұнайГаз" сатып алу туралы шешім қабылданды - акциялардың 51%.
6 шілде - Қазақстан республикасы астанасының 10 жылдығын атап өтті. Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың айтуынша, Астананы дамытудың 10 жылында қалаға $7 млрд астам инвестиция салынды, оның негізгі бөлігі - 70% - ға жуығы-жеке инвестициялар.
5 тамыз - "Alnair Capital Holding" АҚ "Қазкоммерцбанк" АҚ жекелеген еншілес ұйымдарының ірі қатысушысы мәртебесін берді және қазіргі уақытта компания "Қазкоммерцбанктің" жай акцияларының 25,15%-на тиесілі.
6 тамыз - "ABN Amro Банк Қазақстан" еншілес акционерлік банкі " АҚ "RBS (Kazakhstan) "Еншілес банкі" АҚ болып өзгертілді.
8-24 тамыз - Бейжіңде XXIX Олимпиада ойындары өтті, онда қазақстандықтар 13 медаль жеңіп алды: екі алтын, төрт күміс және жеті қола. Бейресми командалық есепте Қазақстан делегациясы 29-шы орынды иеленді. Жеңімпаздар саны бойынша ең мықты үштікке Қытай, АҚШ және Ресей кірді.
24 тамыз - Қазақстандағы алғашқы KFC мейрамханасы Алматыда Фурманов көшесі (қазіргі Назарбаев даңғылы) мен Гоголь көшесінің қиылысында ашылды.
27 тамыз - Kookmin Bank "ЦентрКредит Банкі" АҚ (ЦКБ) капиталындағы 5 500 млн сомасына 23 пайыздық үлесті сатып алуды аяқтады.
18 қыркүйек - 2013 жылдың 1 қазанына қарай Қашаған кен орнында мұнай өндіру тәулігіне 450 мың баррель коммерциялық деңгейге шығуы тиіс. Бұл туралы ҚР Энергетика және минералдық ресурстар министрі Сауат Мыңбаев мәлімдеді.
24 қыркүйек - Стресстік активтер қорына бюджеттен 1 1 млрд, нарықтан 5 5 млрд салу көзделді. Бұл туралы ҚР Қаржы министрі Болат Жәмішев мәлімдеді. "Егер ФСА көздері туралы айтатын болсақ, яғни бағалап айтуға болады: бюджеттен $1 млрд, нарықтан $5 млрд", - мәлімдеді Б.Жәмішев.
1 қазан - "Банк Каспий" АҚ өзінің жаңа Kaspi Bank брендін таныстырды.
6 қазан - "ҚазМұнайГаз" АҚ, ConocoPhillips компаниясы және Mubadala Development Company PJSC мемлекеттік акционерлік қоғамы барлау шарттарын келісу және Қазақстан қайраңында орналасқан "Н" блогын игеру мақсатында өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойды.
9 қазан -Республика алаңының астындағы "Алмалы" көпфункционалды орталығының құрылысы Алматы әкімдігінің алдындағы Республика алаңының бүкіл ұзындығы бойындағы асфальтта жарықтардың пайда болуына әкелді.
13 қазан - ҚР Президенті Нұрсұлтан Назарбаев "Қазына" тұрақты даму қоры мен "Самұрық" мемлекеттік активтерді басқару холдингін біріктіру туралы жарлыққа қол қойды. Бұл туралы ол ҚР Үкіметінің кеңейтілген отырысы барысында "Қазына" және "Самұрық" ФУР біріктірілгеннен кейін директорлар кеңесін Премьер-министр басқаратын ұлттық әл-ауқат қорына біріктіріледі деп болжады.
24 қазан - 2007 жылы ұрланған тілектерді орындау кітабы табылды. КТК телеарнасы хабарлағандай, Алматы облысының кенттерінің бірінде, аты аталмаған өзеннің жағасында жоғалып кетті. Халық арасында "тілектерді орындау кітабы" деп аталатын Президенттің алақанының ізі бар қола кітап 2007 жылдың 7-8 қазанына қараған түні жоғалып кетті.
31 қазан - Астанада Қашаған кен орнын игеру бойынша ҚР үшін экономикалық жағдайды жақсартатын жаңа келісімдерге қол қойылды.
қараша - Ұлттық банк теңгенің 15 жылдығына орай тиын шығарды.

3 қараша - "Теңізшевройл" БК (ТШО) Теңіз кен орнынан Баку - Тбилиси - Джейхан (БТД) мұнай құбыры арқылы мұнай экспорттауға кірісті.
12 қараша - "Алматы халықаралық банкі" АҚ атауын "Хоум Кредит Банк " АҚ деп өзгертті.
13 қараша - ҚТЖ ҰК-ның бұрынғы басшысы Жақсыбек Кулекеев Астана Сарыарқа сотымен бес жыл бойы басшы лауазымдарды атқару құқығынсыз жалпы режимдегі түзеу колониясында үш жылға бас бостандығынан айыруға үкім шығарды.
25 қараша - ҚР Үкіметі экономиканы және қаржы секторын тұрақтандыру жөніндегі 2009 - 2010 жылдарға арналған іс-қимыл жоспарын қабылдады, оны іске асыруға кемінде 2,2 трлн теңге бағыттауын жоспарлады.
26 қараша - Қазақстан парламенті жаңа Салық кодексін қабылдады, оған сәйкес газ конденсатын қоса алғанда, шикі мұнайға пайдалы қазбаларды өндіруге салынатын салық 5-тен 18% - ға дейінгі мөлшерлемелер бойынша алынатын болды.
2 желтоқсан - Қазақстан Ұлттық ғарыш агенттігінің төрағасы Талғат Мұсабаев KazSat-1 ғарыш спутнигі өзінің жұмыс қабілеттілігін толығымен жоғалтқанын мәлімдеді
4 желтоқсан - Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев ҚР Бюджет кодексіне қол қойды.
11 желтоқсан - Kookmin Bank Оңтүстік Корея холдингі "ЦентрКредит Банкі" АҚ капиталындағы үлесті 23% - дан 30,5% - ға дейін ұлғайтты, қазақстандық банктің капиталындағы ірі шетелдік қатысушының қосымша инвестициялары шамамен $140 млн құрады.
18 желтоқсан - Bank of Tokyo-Mitsubishi UFJ ресми түрде Алматыда өкілдіктің ашылатынын жариялады.
22 желтоқсан - ҚР Үкіметі Ұлттық банкпен және қаржы нарығы мен қаржы ұйымдарын реттеу мен қадағалау агенттігімен бірлесіп Жылжымайтын мүлік нарығындағы проблемаларды шешуді көздейтін экономика мен қаржы жүйесін тұрақтандыру жөніндегі 2008 - 2010 жылдарға арналған іс-қимыл жоспарын әзірледі.
24 желтоқсан - Қазақстан Газ экспорттаушы елдер форумында байқаушы мәртебесіне ие болды .
26 желтоқсан - Қазақстан Парламентінің Сенаты өз жұмысын қорытындылады. 2008 жылы 105 заң қабылданды, оның ішінде 2 кодекс және 7 дербес заң, 42 заң қолданыстағы заңдарға өзгерістер мен толықтырулар енгізуді көздейді. Сонымен қатар, сенат 54 халықаралық шарттар мен келісімдерді ратификациялады.
30 желтоқсан - Қазақстанның ЖІӨ көлемі шамамен $135 млрд, жан басына шаққандағы ЖІӨ - $8,45 мың құрады, бұл туралы ҚР ресми БАҚ-қа берген сұхбатында Қазақстан Президенті Нұрсұлтан Назарбаев хабарлады.

Қайтыс болғандар

Тағы қараңыз: Санат:2008 жылы қайтыс болғандар

Тағы қараңыз