Омар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мында өту: шарлау, іздеу
Ислам дініне байланысты мақалалар

Ислам

Ислам тарихы

Иман

Аллаһға сену
Періштелерге сену
Қасиетті кітаптарға сену
Пайғамбарларға сену
Ақырет күніне сену Тағдыр мен қазаға сену

Ислам негіздері

Құдайдың бірлігі
НамазОраза
ҚажылықСадақа

Мәтіндері мен заңдары

ҚұранСүннетХадис
Мұхаммедтің (с.а.у.) өмірбаяндары
ШариғатМәзһаб

Ең маңызды тұлғалары

Мұхаммед (с.а.у.) •
Әбу БәкірОспан
ОмарҒали
Мұхаммедтің отбасы
Мұхаммедтің сахабалары
Ислам пайғамбарлары

Қоғамдағы жайы

ИсламтануҒылым
ӨнерСәулет өнеріМешіттерКүнтізбеМейрамдарӘйелдерЖиһад

Тағы қара

ГлоссарийИслам порталы



Бұл бәдірді: қарау  талқылау  өңдеу

Омар, Омар Халифа, Омар ибн әл-хатаб ибн Нуфейл ибн Абдулуза әл-Қурайши (585, Мекке – 644, Медине) – екінші тақуа халифа, аса көрнекті мемлекет қайраткері, төрт шариярдың бірі.[1]

[өңдеу] Өмірбаяны

Тарихи деректерге қарағанда, ол ұзын бойлы, кең кеуделі, шапшаң қозғалатын өте қайратты адам болған. Ислам дінін алғашқылардың бірі болып қабылдаған Омар І. (р.т.ғ.) оған дейін Құрайыш әулетінде беделді, абыройлы, күш-қуаты мол, исламға қарсылығымен белгілі адам еді. Аңыздарда Омар І. (р.т.ғ.)Мұхаммед пайғамбарды (ғ.с.) өлтіру туралы тапсырмамен оның алдына барған жолы пайғамбардың дұғасымен, Алланың шарапатымен 33 жасында ислам дінін қабылдаған. Ислам дінінің күш-қуаты арта түсіп, мұсылман жамағатының Қағбада алғашқы жария намаз оқуын Омар І-нің (р.т.ғ.) иманға келуімен байланыстырады. Ол Әбу Бәкрдің халифа болып сайлануына қолдау көрсетіп, оның кеңесшісі болды. Әбу Бәкр қайтыс боларда Омар І-ні (р.т.ғ.) мұрагерлікке ұсынады, мұсылман қауым оны қабыл алып, Омар І. (р.т.ғ.) халифатқа он жыл билік жүргізді. Омар І. (р.т.ғ.) билік жүргізген кезеңде мұсылмандар 637 жылы Құддыс қаласын алды. 637 – 38 жылдары Қадмияда Сасанилер жеңіліске ұшырады. 644 жылы Иранның маңызды бір бөлігі ислам иелігіне көшіп, мемлекет шекарасы батысқа қарай кеңейе түсті. Омар І-нің (р.т.ғ.) билігі тұсында ислам мемлекетінің иеліктері Орталық, Шығыс, Солтүстік Африка, Батыс Азияға дейін кеңейді. Омар І. (р.т.ғ.) мемлекеттің ішкі-сыртқы саясатына байланысты маңызды мәселелерді біліктілікпен шешіп, мұсылмандардың құрметіне бөленді. Жыл сайын [[[қажылық]]қа бару, асхабтар мен жауынгерлерді жалақымен, азық-түлікпен қамтамасыз ету, зинақорлық жасаған адамды жазалау, т.б. сияқты тәртіптер Омар І-нің тұсында мұсылман дәстүріне енді. Хижра жыл санауының негізі осы кезде қаланды. Мемлекет басқару құрылымы, салық, жәрдемақы, т.б. көптеген басқару жүйесін қалыптастырды. Омар І. 644 жылы таң намазына имам болып тұрған сәтінде, ирандық құлдың қолынан қаза табады.

[өңдеу] Ішкі сілтемелер

[өңдеу] Пайдаланылған әдебиеттер

  1. Қазақ энциклопедиясы 7- том
Сахабалар
Аббад ибн БишрАббас ибн Абд әл-МутталибАбдуллаһ ибн АббасАбдуллаһ ибн Абд әл-АсадАбдуллаһ ибн Мәс'удАбдуллаһ ибн РауәһәАбдуллаһ ибн СайләмАбдуллаһ ибн ҮбайиАбдуллаһ ибн Умм-МактумАбдуллаһ ибн әз-ЗүбәйірАбдуллаһ ибн ОмарАбд ар-Раһмән ибн Әбу БәкірАйша бинт Әбу БәкірӘбу Зәрр әл – ҒифариАбдуллаһ ибн Хузафа әс-СаһмиАбдуллаһ ибн Джа'фарАбдуллаһ ибн СәламӘбу Әйюб әл-АнсариӘбу БәкірӘбу Дарр әл-ҒифариӘбу ДуджанаӘбу ФуһәйраӘбу Худайфа ибн әл-МуғираӘбу ҺурәйраӘбу Суфьян ибн ҺарбӘбу Суфьян ибн әл-һарисӘбу Үбәйда ибн ЖәрраһӘбу әл-Аас ибн әр-РабиаӘбу әд-ДардаӘбу Худайфа ибн УтбәӘбу Муса әл-Әша'риӘбу Са'ид әл-ХудриӘкиб ибн Усаидәл-Алa'a әл-Һадрамиәл-Бараа ибн Мәлик әл-Ансариән-НаһдияӘли ибн Әбу TалибӘмина бинт УәһһәбАммар ибн ЯсирАмр ибн әл-ЖамуһӘн-Нуман ибн МуқарринӘнес ибн МәликАшаабБашир ибн Са'адБіләл ибн РибаһБіләл ибн әл-ҺарисФадл ибн АббасФатима (Аллаһ расулының қызы)Фатима бинт АсадФатима бинт ҺизамФәйруз әд-ДайламиҺабибә бинт Убәйд-АллаһХадиша бинт ҺувайлидҺәлима СадиаҺамза ибн Абд әл-МутталибҺариса бинт әл-МуаммилХатиб ибн Әбу БәйтәһҺишам ибн әл-АасХудайфа ибн әл-ЯманҺұджр ибн АдилДжа'фар Бин Әбу ТалибДжулайбибХаббаб ибн әл-АраттХалид ибн СаидХунаис ибн ХудайфаКумайл ибн ЗиядЛәйла бинт әл-МинһәлЛүбәбә bint әл-ҺарисЛүбәйнаһМәлик Бин ДинарМәлик әд-ДарМәлик ибн АштерМәлик ибн НуәйраһМусаб ибн УмайрМиқдад ибн ӘсуәдМуаз ибн ЖәбәлМуғира ибн Шу'баМуһаммад ибн МәсләмәМуһаммад ибн Әбу БәкірНәуфәл ибн ХуәйлидҚатадаһРаб'аһ ибн УмайаһРаби'аһ ибн әл-ҺарисСа'ад ибн ар-Раби'Са'ад ибн Әбу УаққасСафия бинт Абд әл-МутталибСаид ибн Әмир әл-ДжумахиСа'ид ибн ЗәйдСәлим Мәулә Әбу ХудайфаСәлман әл-ФарисиСуһайб әр-РумиУсман ибн АффанҮбәйдә ибн әл-ҺарисҮбәй ибн Ка’бУмәмә бинт ЗайнабУмар ибн әл-ХаттабУмм Күлсім бинт ӘлиУмм Күлсім бинт Джаруила ХузимаҮмму АйманҮмму Умара Умм ШарииқУмм Убәйс'Уқбәһ ибн ӘмирУруаһ ибн Мәс'удУсама ибн ЗәйідУтбаһ ибн ҒазуанУаһб ибн Абд әл-МәнафЗәйід ибн АрқамЗәйід ибн ҺарисаЗәйд ибн СәбитЗайнаб бинт ӘлиХузайма ибн СәбитУсман ибн ХунаифМихнаф ибн СуләймСуләйман ибн СурадСүмәйра бинт ҚайсСүмәйя бинт Хуббат
Жеке құралдар
Есім кеңістігі

Нұсқалар
Көрініс
Әрекеттер
Шарлау
Баспа/экспорт
Құралдар
Басқа тілдерде