Универсиада

FISU туы

Универсиада — дүниежүзілік студенттік спорт ойындары. Универсиада – Халықаралық Университеттік Спорт Федерациясының (ағылш. International University Sports Federation (FISU)) ұйымдастыруымен студенттер арасында өтетін халықаралық жарыс. Бұл дүбірлі доданы «Бүкіләлемдік студенттік ойындар» немесе «Бүкіләлемдік университеттік ойындар» деп те атайды. Мыңдаған талантты жастардың басын қосатын бұл ойындар екі жылда бір болып тұрады. Яғни бір жылы қысқы спорт түрлерінен өтсе, келесі жылы жазғы ойындар ойналады.

Тарихы

1923 жылы студенттердің халықаралық конференциясында қабылданған.
Екінші Дүниежүзілік соғысқа дейін көпшілік сипаты болған емес.
1945 жылы Универсиада Бүкіл әлемдік жастар демократиялық федерациясымен қайта туындады.
1957 жылдан бастап Универсиада халықаралық спорт жарыстарының ең үлкенінің бірі болып табылады.
Спорт тарихындағы тұңғыш қысқы Универсиаданың тұсауы 1960 жылы Францияның Шамони қаласында кесілді. 28 ақпан мен 6 наурыз аралығында өткен бұл халықаралық додада 4 алтын, 2 күміс, 1 қола медальмен Франция көш бастады. 3 алтын, 1 күміс, 1 қоланы қанжығаға байлаған Кеңес Одағы екінші орын иеленді. Содан бері екі жылда бір болатын қысқы Универсиада төрткүл дүниенің төрт бұрышында 25 мәрте өткізілген. Соңғысы 2011 жылдың 27 қаңтары мен 6 ақпан аралығында Түркияның Эрзурум қаласында жалауын көтерді. Дәрежесі жөнінен тек Қысқы олимпиадаға ғана жол беретін Универсиаданың 2013 жылғы астанасы – Словенияның Марибор қаласы. Бұл қала 2011 жылы жоғарыда аталған Түркиялық қаламен тартысқа түссе де,мақсатына тек осы жолы ғана жетіп отыр. Ал 2015 жылы дүние жүзінің жас таланттарын Испанияның Гранада қаласы қабылдайды. Жұпсыз жылдары жаздық Универсиада жүргізіледі (жеңіл атлетика, гимнастика, жүзу, волейбол, баскетбол, су полосы, теннис, суға секіру және фехтование), жұп жылдары — қысқы (шаңғы спорты, мәнерлеп сырғанау және хоккей).
Универсиада жеңімпаздары алтын, күміс және қола медальдарымен марапатталады.
Универсиадаға студенттер, аспиранттар және ЖОО түлектері қатысады
Универсиада қатысушылардың жастары — 17-ден 28 жасқа дейін.

Универсиаданың өткен және өтетін жерлері

Жыл	Ойындар	Жазғы Универсиада	Ойындар	Қысқы Универсиада
1959	I	Турин,  Италия		—
1960		—	I	Шамони,  Франция
1961	II	София,  Болгария		—
1962		—	II	Вилларс,  Швейцария
1963	III	Порту-Алегри,  Бразилия		—
1964		—	III	Шпиндлеров Млин,  Чехословакия
1965	IV	Будапешт,  Мажарстан		—
1966		—	IV	Сестриере,  Италия
1967	V	Токио,  Жапония		—
1968		—	V	Инсбрук,  Аустрия
1970	VI	Турин,  Италия	VI	Рованиеми,  Финляндия
1972		—	VII	Лэйк-Плэсид,  АҚШ
1973	VII	Мәскеу,  КСРО		—
1975	VIII	Рим,  Италия	VIII	Ливиньо,  Италия
1977	IX	София,  Болгария		—
1978		—	IX	Шпиндлеров Млин,  Чехословакия
1979	X	Мехико,  Мексика		—
1981	XI	Бухарест,  Румыния	X	Хака,  Испания
1983	XII	Эдмонтон, Альберта,  Канада	XI	София,  Болгария
1985	XIII	Кобе,  Жапония	XII	Белунно,  Италия
1987	XIV	Загреб,  Югославия	XIII	Штрбске Плесо,  Чехословакия
1989	XV	Дуйсбург,  Германия	XIV	София,  Болгария
1991	XVI	Шеффилд,  Ұлыбритания	XV	Сапорро,  Жапония
1993	XVII	Буффало,  АҚШ	XVI	Закопане,  Польша
1995	XVIII	Фукуока,  Жапония	XVII	Хака,  Испания
1997	XIX	Сицилия,  Италия	XVIII	Муджу,  Корея Республикасы
1999	XX	Пальма де Мальорка,  Испания	XIX	Попрад,  Словакия
2001	XXI	Бейжің,  Қытай	XX	Закопане,  Польша
2003	XXII	Тэгу,  Корея Республикасы	XXI	Тарвизио,  Италия
2005	XXIII	Измир,  Түркия	XXII	Инсбрук / Зеефельд,  Аустрия
2007	XXIV	Бангкок,  Тайланд	XXIII	Турин,  Италия
2009	XXV	Белград,  Сербия	XXIV	Харбин,  Қытай
2011	XXVI	Шэньчжэнь,  Қытай	XXV	Эрзурум,  Түркия
2013	XXVII	Қазан,  Ресей	XXVI	Трентино,  Италия
2015	XXVIII	Кванджу,  Корея Республикасы	XXVII	Гранада,  Испания
2017	XXIX	Тайбэй,  Қытай Республикасы	XXVIII	Алматы,  Қазақстан
2019	XXX	Неаполь,  Италия	XXIX	Красноярск,  Ресей
2021	XXXI	Чэнду,  Қытай	XXX	Люцерн,  Швейцария
2023	XXXII	Екатеринбург,  Ресей	XXXI	Лейк-Плэсид,  АҚШ
2025	XXXII	Рейн-Рур,  Германия	XXXII	Турин,  Италия
2027	XXXIII	Чхунчхондо,  Корея Республикасы

Медалдар санағы

Жазғы Универсиада

	Жалпы медальдар саны				Жалпы
Орын	ҰОК
1	Қытай	578	374	309	1261
2	АҚШ	540	480	448	1468
3	Ресей	433	364	416	1213
4	Жапония	410	388	503	1301
5	КСРО	409	335	250	994
6	Корея Республикасы	281	228	286	795
7	Италия	224	236	301	761
8	Украина	186	191	184	561
9	Румыния	149	132	150	431
10	Мажарстан	121	116	129	366
11	Польша	118	145	160	423
12	Қытай Республикасы	100	129	146	375
13	Франция	97	144	209	450
14	Германия	74	99	146	319
15	Ұлыбритания	73	114	124	311
16	Куба	71	63	69	203
17	Аустралия	62	55	84	201
18	ГФР	56	80	100	236
19	Канада	52	102	137	291
20	Түркия	50	57	70	177
34	Қазақстан	24	49	70	143

Қысқы Универсиада

	Жалпы медальдар саны				Жалпы
Орын	ҰОК
1	Ресей	578	374	309	1261
2	Корея Республикасы	540	480	448	1468
3	Жапония	433	364	416	1213
4	КСРО	410	388	503	1301
5	Қытай	409	335	250	994
6	Франция	281	228	286	795
7	Италия	224	236	301	761
8	Польша	186	191	184	561
9	Аустрия	149	132	150	431
10	Чехословакия	121	116	129	366
11	Швейцария	118	145	160	423
12	АҚШ	100	129	146	375
13	Украина	97	144	209	450
14	Қазақстан	74	99	146	319
15	Чехия	73	114	124	311
16	Словения	71	63	69	203
17	Канада	62	55	84	201
18	Германия	56	80	100	236
19	Финляндия	52	102	137	291
20	Беларусь	19	27	18	177