Жітіқара ауданы

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Қазақстан ауданы
Жітіқара ауданы
Елтаңбасы
Елтаңбасы
Әкімшілігі
Облысы

Қостанай облысы

Аудан орталығы

Жітіқара

Әкімі

Ибраев Абай Сәрсембайұлы[1]

Тарихы мен географиясы
Құрылған уақыты

17 қаңтар 1928 жыл

Координаттары

52°13′48″ с. е. 61°07′48″ ш. б. / 52.23000° с. е. 61.13000° ш. б. / 52.23000; 61.13000 (G) (O) (Я)Координаттар: 52°13′48″ с. е. 61°07′48″ ш. б. / 52.23000° с. е. 61.13000° ш. б. / 52.23000; 61.13000 (G) (O) (Я)

Жер аумағы

7311,99 км²

Уақыт белдеуі

UTC+6:00

Тұрғындары
Тұрғыны

50 001[2] адам (2016)

Ұлттық құрамы

қазақтар (43,62%)
орыстар (38,25%)
украиндар (7,91%)
немістер (3,50%)
татарлар (2,24%)
белорустар (1,59%)
башқұрттар (0,66%)[2]

Сандық идентификаторлары
Пошта индексі

110702-110718

Автомобиль коды

10

[zhitikara.kostanay.gov.kz zhitikara.kostanay.gov.kz]

Қазақстан картасындағы Жітіқара ауданы

Жітіқара ауданыҚостанай облысының батыс бөлігіндегі әкімшілік бөлік.

Жерінің аумағы — 7 311,99 км².

Тұрғыны — 50 001 адам (2016)[2].

Аудан аумағындағы 21 елді мекен 1 қалалық және 12 ауылдық әкімшілік округке бөлінген. Орталығы — Жітіқара қаласы.

Ауданның аумағы шығысқа қарай еңіс келеді. Орал сырты үстіртінің орта бөлігін алып жатыр. Оның ең биік жері — ауданның оңттүстік-батыс жағындағы Жітіқара тауы (414 м). Кен байлықтарынан асбест, каолин сазы, құрылысқа жарамды тас, құм, әктас т.б. кездеседі. Климаты шұғыл континенттік, қаңтардың орташа ауа температурасы — 17°С, шілдеде 20°С шамасында. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері шығыстан батысқа қарай 250 мм-ден 350 мм-ге дейін өзгереді. Жер беті сулары ауданның оңтүстік және шығыс шекараларымен ағып өтетін Тобыл өзенінен, оның сол салалары — Бозбие, Ақтастысай, Шортанды, Желқуар өзендерінен және Тобылдың бойында орналасқан кішігірім көлдерден тұрады. Топырағы қара, қызыл қоңыр карбонатты, оларда, көбінесе, бетеге мен жусан, селеу, өзен бойларында шалғынды шөптер басым өседі.

Жабайы жануарлардан қасқыр, түлкі, қоян, саршұнақ, тышқандардың бірнеше түрі, құстардан кезқұйрық, бозторғай, бөдене, сары және ақ шымшық, қызғыш, қарға мен сауысқан мекендейді, өзен-көлдерде: қаз, үйрек, қасқалдақ, шағала кездеседі, аздап балық ауланады. Халқының орташа тығыздығы — 1 км²-ге шамамен 7 адамнан келеді. Халқының 68%-і қалада және қала типті кентте тұрады (Жітіқара қаласы және Пригородный кенті).

Ірі ауылдары: Тоқтаров, Чайковское, Тургеневка, Мықтыкөл, Милютинка, Жалтыркөл, т.б.

Өнеркәсібі “Костанайасбест” акционерлік қоғамы, мемлекеттік “Жітіқара жылу энергетикалық компаниясы” қазыналық кәсіпорны, “Булудов” жекеменшік кәсіпорны, одан басқа нан, сүт зауыттары, т.б. кәсіпорындардан тұрады. Жітіқара аданының ауыл шаруашылығына пайдаланатын жері 440,5 мың га, оның ішінде жыртылған жері 259,2 мың га, шабындығы 1,3 мың га, жайылымы 180,0 мың га (2000). 1996 жылға дейін 10 астық, 2 қой, 1 көкөніс-сүт кеңшары және Львов тәжірибе станциясы болды. Қазір олардың негізінде ауданда 340-тан астам шаруа (фермер) қожалықтары мен 18 серіктестік құрылды. Ауданда 30 мектеп, 1 мәдениет үйі, 2 кітапхана, 1 аудандық аурухана, 18 фельдшерлік-акушерлік, 6 дәрігерлік-амбулаторлық пункттер жұмыс істейді.

Экономикалық-әлеуметтік байланыстары ҚостанайЖітіқара темір жолымен және ҚостанайЖітіқара, ЖітіқараЗабеловка, ЖітіқараВолгоградскоеЖалтыркөл автомобиль жолдары арқылы жүзеге асырылады.

Дереккөздер[өңдеу]

  1. Аудан әкімі. Жітіқара ауданы әкімдігінiн ресми интернет - ресурсы. Тексерілді, 16 желтоқсан 2016.
  2. a b c 2016 жылғы 1 қаңтарға Қазақстан Республикасы облыстары, қалалары, аудандары, аудан орталықтары және кенттері бойынша халықтың жынысына қарай саны. Қазақстан Республикасы Ұлттық Экономика Министрлігінің Статистика Комитеті. Тексерілді, 21 ақпан 2016.