Есіл ауданы (Ақмола облысы)

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Есіл ауданы
Елтаңба
Елтаңба
Статусы:

Аудан

Кіреді:

Ақмола облысы

Енеді:

1 кенттік, 21 ауылдық округ

Әкімшілік орталығы:

Есіл

Құрылған уақыты:

1936 жыл

Әкімі:

Қали Сұлтанахметұлы Рахметов

Ресми тілі:

қазақ тілі

Тұрғыны (2010):

28 890[1]

Тығыздығы:

3.8 адам/км²

Ұлттық құрамы:

орыстар (38,49%), қазақтар (26,90%), украиндар (15,04%), немістер (5,28%), белорустар (4,01%), татарлар (3,13%), басқалары (7,15%) [2][3]

Жер аумағы:

8 000 км²

Есіл ауданы картада

Есіл ауданы, карта

Уақыт белдеуі:

UTC+6:00

Телефон коды:

+7 +7 1647

Пошта индекстері:

020900-020920[4]

Автомобиль коды:

03, С

Disambig gray.svg Басқа мағыналар үшін Есіл ауданы деген бетті қараңыз.

Есіл ауданыАқмола облысының батысындағы әкімшілік аудан. 1955 жылы құрылған. Жерінің аумағы 7,8 мың км². Тұрғыны 37,3 мың адам (1999). Аудандағы 32 елді мекен, 1 қалалық, 1 кенттік, 15 ауылдық әкімшілік округке біріктірілген. Әкімшілік орталығы — Есіл қаласы. Аудан Есіл өзенінің екі жағын (Көке және Коңырау өзендерінің аралығында) алып жатқан дала белдемінде орналасқан. Аудан аумағында құрылыстық материалдар (тас, құм, керамзит, саз, т.б.) кен орындары кездеседі. Климаты тым континенттік: қысы суық, қары жұқа (20 см), жазы ыстық әрі құрғақ. Ауаның жылдық орташа температурасы қаңтарда –17 — 18ºС, шілдеде 20 — 21ºС. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 300 — 350 мм. Аудан жерінен Есіл өзені ағып өтеді, оған сол жағынан Қарақол, оң жағынан Қызылсу салалары құяды. Үлкен көлдері: Обалыкөл , Жыландыкөл (тұщы). Солтүстігінде, негізінен, карбонатты қара топырақ, оңтүстік бөлігінде карбонатты күңгірт қызыл қоңыр топырақ тараған. Тың және тыңайған жерлерді игерген жылдары аудан жерінің 75%-і жыртылған. Ауданның солтүстігінде түрлі шөп, қызғылт селеу, қылқан селеу, оңтүстігінде бетеге, қылқан селеу, қараған, сұлыбас өседі. Өзен аңғарларында түрлі астық тұқымдасты шалғын, тал, бұта тараған. Жануарлардан қасқыр, түлкі, қарсақ, суыр, қоян, сарышұнақ, қосаяқ, т.б. мекендейді. Тұрғындарының орташа тығыздығы 1 км²-ге 4,8 адамнан келеді. Қала тұрғындары 40,7% (1999).

Есіл ауданында 3 элеватор, 3 астық қабылдау пункті, май, нан зауыттары, ауылдық құрылыс материалдары комбинаттар, тұрмыстық қызмет көрсету комбинаттары, локомотив депосы, баспахана, т.б. бар.

Бұрынғы 2 ұжымшар, 18 кеңшар және ауданаралық арнаулы шаруашылық бірлестігі негізінде ауыл шаруашылық мекемелер, жеке шаруа қожалықтары, өндірістік кооперативтер мен серіктестіктер жұмыс істейді. Ауыл шаруашылығына пайдаланылатын жерінің аумағы 768,6 мың га, оның ішінде егістігі 579,9 мың га, шабындығы 20 мың га, жайылымы 186,7 мың га, орман алқабы 12,5 мың га жерді қамтиды. Аудан тұрғындары, негізінен, егін шаруашылығымен айналысады. Дәнді дақылдар мен жемшөп, картоп, көкөніс, техникалық дақылдар өсіріледі. Мал шаруашылығынан сиыр, шошқа, жылқы өсіріледі. Есіл ауданында жалпы білім беретін 31 мектеп, музыка, спорт мектептері, 3 кәсіптік-техникалық мектеп, клубтар мен мәдениет үйлері, қонақ үйі, емдеу-сауықтыру мекемелері, санитарлық-эпидемиологиялық станция, 14 фельдшерлік-акушерлік, 9 дәрігерлік пункттер бар. Аудан жері арқылы Астана — Есіл — Қараталды, Есіл — Арқалық темір жолдары, Есіл — Атбасар — Көкшетау, Есіл — Атбасар — Астана, Есіл — Жақсы — Чистополье, Арқалық — Ломоносовка автомобиль жолдары өтеді.

Дереккөздер[өңдеу]