Құлсары

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Қала
Құлсары
Kulsary.JPG
Ел Қазақстан
Статусы аудан орталығы
Облысы Атырау облысы
Ауданы Жылыой ауданы
Қалалық әкімдік Құлсары қалалық әкімдігі
Координатасы 46°59′00″ с. е. 54°01′00″ ш. б. / 46.98333° с. е. 54.01667° ш. б. / 46.98333; 54.01667 (G) (O) (Я)Координаттар: 46°59′00″ с. е. 54°01′00″ ш. б. / 46.98333° с. е. 54.01667° ш. б. / 46.98333; 54.01667 (G) (O) (Я)
Әкімі Шәкір Кекин
Құрылған уақыты 1939 жыл
Қала статусы 2001
Климаты қатаң континенталды
Ресми тілі қазақ тілі
Тұрғыны 52 777[1] адам (2010)
Этнохороним құлсарылық
Уақыт белдеуі UTC+5
Телефон коды +7 71237
Пошта индексі 060100[2]
Автомобиль коды 06
Құлсары (Қазақстан)
Red pog.png

Құлсары — Қазақстандағы қала, Атырау облысы, Жылыой ауданының және Құлсары қалалық әкімдігінің орталығы.

Географиялық орны[өңдеу]

Облыс орталығы - Атырау қаласына дейінгі ара қашықтығы — 220 км. 1952 жылдан бері Жылыой ауданының орталығы. Темір жол стансасы, құбырлар жүйесінің торабы. Қамыскөл көлінің оңтүстік-шығыста орналасқан[3].

Халқы[өңдеу]

Тарихы[өңдеу]

Іргесі 1939 жылы осы өңірден мұнай мен газ өндірілуіне байланысты қаланды. Атауы 19-ғ-дың басында осында өмір сүрген және жерленген, ел арасында беделді, көріпкелдігі де бар Құлсары Адай руынан шыққан. Ата шежіресі бойынша Мұңал – Бәйімбет – Сегізбай – Күшік (Ержігіт) – Айғыр – Тінекей – Құлсары. 1934-1938 жж. аралығында бұл өңірде мұнай кенін іздестіру басталған, мұнай барлау-бұрғылау экспедициясын белгілі жазушы С. Шәріпов басқарған. 1938 жылы Құлсары кеніндегі 10-шы ұңғыдан мұнай атқылаған. 1939 жылы Құлсары мұнай өңдеу басқармасы құрылды, алғашқы құрылыс салынған жерден халық тұратын үйлер салында, кейін №1 қазақ ауылдары ескі Құлсары атанды. Құлсарыдан Ұлы Отан соғысы кезінде миллиондаған тонна мұнай, оған қоса Құлсары мұнай өндіру цехының қасынан шағын бензин зауыты іске қосылып, тікелей майданға бензин жөнелтіліп отырды (бұл бензин зауыты 1952ж. жабылды)[3].

Экономикасы[өңдеу]

Бүгінде Құлсары Теңіз кен орнын игеру орталығы болып отыр. Мұнда ірі кәсіпорындардан Мұнай-газ өндіру басқармасы, Оңтүстік Ембі мұнай барлау экспедициясы, мұнай айдау стансасы жұмыс істейді. Қала арқылы Мақат-Бейнеу темір-жолы, Бейнеу-Доссор-Атырау, Құлсары-Мұнайлы, Құлсары-Прорва автожолдары өтеді[3].

Дереккөздер[өңдеу]

  1. ҚР елді мекендерінің тұрғындар саны
  2. Пошта индекстері, Атырау облысы, Жылыой ауданы
  3. a b c «Қазақ энциклопедиясы», VI-том