Португалдар

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Мұнда ауысу: шарлау, іздеу
Portuguese people
Portugueses
Barroso EPP Summit October 2010.jpgJorge Sampaio 3.jpg

Fatima Campos Ferreira na Exponor.JPG

1st row: José Manuel BarrosoJorge Sampaio

2nd row: Fátima Campos FerreiraTeresa Salgueiro
Бүкіл халық саны

31,2 million[1]

Маңызды жұрты бар аумақтар
 Португалия 11,000,000 (2011)[2]
 Бразилия 5,000,000 (eligible for Portuguese citizenship)
[3]
 АҚШ 1,471,549 (Portuguese ancestry)
 Франция 798,837
 Венесуэла 550,000
 Ұлыбритания 500,000
 Канада 415,000
 Оңт. Африка 300,000
 Швейцария 193,299[4]
 Германия 170,000
 Испания 126,651
 Аустралия 56,000
 Люксембург 54,490
 Мозамбик 54,355 (Portuguese ancestry)
 Гайана 50,000 (Portuguese ancestry)
 Аргентина 40,000
 Бельгия 38,000
 Ангола 30,000[5]
Rest of Еуропа 30,822
Азия 30,000
Rest of the Америка 24,776
Rest of Африка 8,965
Тіл(дер)і
Portuguese
Дін(дер)і
Predominantly Roman Catholic with around 500 Orthodox Christians
Қатысты этникалық топтары
Galicians and other Spaniards, other Western Europeans, other Portuguese speaking peoples

Португалдар[6] (өз атауы — португезиш) — ұлт, Португалияның жергілікті халқы. Жалпы саны 15 млн. адамға жуық (2003), Португалияда, Америка (негізінен АҚШ пен Бразилияда), Ангола, Мозамбик, Жасыл мүйіс аралында, Азияда (Аомынь, Тимор а.), Еуропаның кейбір елдерінде тұрады. Антропологиялық жағынан үнді-жерортатеңіздік нәсілге жатады. Португал тілінде сөйлейді. Жазуы латын әліпбиіне негізделген. Португалдардың этникалық тарихы ежелгі иберий тайпасына қараған лузитандардан басталады. Б.з.б. 1-мыңжылдықта Португалия жеріне кельт тайпаларының біраз бөлігі келген. Б.з.б. 2 ғ. — б.з. 5 ғ-лары аралығында Рим империясының құрамында болуы тұрғындардың тілдік тұрғыдан және мәдени өзгеріске ұшырауына әкелді. 5 ғ-да Португалия жерін жаулап алған германдықтар оларға сіңісіп кетті. 8 — 13 ғ-лардағы араб-бербер үстемдігі португалдардың тілі мен мәдениетіне өз әсерін тигізді. 12 ғ-дың ортасында Португалия мемлекетінің құрылуы португалдардың ұлт ретінде топтаса бастауына жол ашты. 15 — 17 ғ-лардағы Португалияның отарлық экспансиясы португалдардың Оңтүстік Америка, Африка мен Азияға қарай қоныстануына жағдай жасады. Олар әсіресе бразилиялықтардың ұлт ретінде қалыптасуында маңызды рөл атқарды. Португалдар егіншілікпен (бидай, жүгері, т.б.), бау-бақша өсірумен, балық аулау кәсібімен және мал шаруашылығымен (қой, шошқа, т.б.) айналысты. Тоқымашылық, тігіншілік, ағаш ою, т.б. қолөнер салалары дамыды. Тұрғын үйлері солтүстік аймақтарда екі қабат етіп тұрғызылды, оның бірінші қабаты шаруашылық мақсаттарға пайдаланылды. Оңтүстікте тұрғын жай мен шаруашылыққа қажетті бөлік бір шатырдың астына салынды. Ұлттық киімдерінен, әйелдер юбка, кеудеше киіп, басына орамал тартты, ал ерлер қысқа шалбар, жилет, оңтүстікте басына сомбрейру шляпасын, солтүстікте тоқылған қалпақ киді. Дәстүрлі тағамдарын балықтан, молюскадан, сондай-ақ дәнді дақылдардан әзірлейді. Бай ауыз әдебиеті сақталған.


Пайдаланған әдебиет[өңдеу]

  • Қазақ энциклопедиясы
  1. Estudo descobre 31,19 milhões de portugueses pelo mundo [1]
  2. INE, Statistics Portugal
  3. Cinco milhões de netos de emigrantes podem tornar-se portugueses [2]
  4. Ausländerinnen und Ausländer in der Schweiz - Bericht 2008 (German)
  5. Angola
  6. Қазақстан энциклопедиясы, VII-том

немесе <reflist/>