Уикипедия:Барлық Уикипедияларда болуы тиіс мақала тізімі

Қазақша Уикипедияның мағлұматы

Лақап: УП:ТМ УП:ТИІСТІ

Бұл бет Мета-Уикидегі Барлық Уикипедияларда болуы тиіс мақала тізіміне (Ағылшынша) сәйкесті боп қалуы қажет. Тізімнің ағымдағы нұсқа сәйкесі: [1], 2008 ж. тамыздың 27 (UTC) нұсқасы (21:36, 2006 ж. тамыздың 14 1.0 ресми нұсқасы)

Бұл тізімде қазақшаға аударылған шамамен 1000 мақала атауы бар. Мындағы мақалалар жалпы-негізгі қорға жатсын, соның ішінде ең елеулі Уикипедияның мағлұматтары кірсін. Кейбір жағдайда бұл тек кесте болуы мүмкін, басқаларда бітеме де болуы мүмкін. Бірақ, былай салынған шағын ұрық кезінде жобамызда гүлденіп шығып та кетеді.

Осы тізімдегі беттер екі деңгейге бөлінген: әрқайсы Уикипедияға ең қажетті мақала атаулары жуан қаріппен белгіленген; бұл ерекшелеу, тізімнің өзі сияқты, міндетті емес, дегенмен бұл қажетті мақаланы жеңіл бастайтын шыққы жері деп саналсын.

Мазмұны 1 Бұл тізімді қалай пайдалануға болады 2 Өмірбаян 2.1 Әртістер, бишілер, арулар 2.2 Суретшілер және сәулетшілер 2.3 Жазушылар, драматургтар, ақындар 2.4 Сазгерлер және сырнайшылар 2.5 Жиһанкездер 2.6 Кинорежиссерлер және сценаристер 2.7 Өнертапқыштар, зерттеушілер, математиктер 2.8 Әлеумет зерттеушілері (пәлсапашылар, економистер, тарихшылар және ақылмандар) 3 = Саясаткерлер, озаттар, би-төрелер 3.1 Дін тұлғалары 3.2 Төңкерісшілдер мен қайраткерлер 4 Тарих 4.1 Ежелгі заман және онан бұрынғы 4.2 Орта ғасырлар және Ерте жаңа заман 4.3 Жаңа заман 5 Жағрапия 5.1 Құрылықтар және ірі аумақтар 5.2 Елдер 5.3 Қалалар 5.4 Сутоғандар 5.5 Таулар, алқаптар және шөлдер 6 Қоғам 6.1 Отбасылық қатынастар 6.2 Ой ғұрыпы, мінезқұлық және сезімдік 6.3 Саясат 6.4 Іскерлік және економика 6.5 Заң 6.6 Халықаралық ұйымдар 6.7 Соғыс және әскершілік 6.8 Әлеуметтік істер 7 Мәдениет 7.1 Тіл және әдебиет 7.2 Сәулет және азаматтық құрылыс 7.3 Филмдер, радио, теледидар 7.4 Саз 7.5 Ойын мен демалыс 7.6 Дүниетану және дін 7.7 Пәлсапа 8 Ғылым 8.1 Астрономия 8.2 Биология 8.2.1 Биологиялық үдірістер 8.2.2 Анатомия 8.2.3 Денсаулық және медицина 8.2.4 Организмдер 8.3 Химия 8.4 Ауарайы, ахуал және геология 8.5 Физика 8.6 Уақыт өлшеу 9 Технология 9.1 Қатынас 9.2 Электроника 9.2.1 Компьютерлер және Интернет 9.3 Қуат және отын 9.4 Шикі заттар 9.5 Тасымалдау 9.6 Қару-жарақ 10 Азық 10.1 Ішімдіктер 11 Математика 11.1 Өлшеу және бірліктер

[өңдеу] Бұл тізімді қалай пайдалануға болады

Бұнда әр түрлі бірнеше пайдалану әдісі бар. Егер тізімдегі мақаланы таба алмасаңыз, өзіңіз бастаңыз, немесе жеңілткен ағылшын тілінен қазақшаға аударып шығыңыз. Сонымен бірге, әлгі жеңілткен ағылшынша мақалаларындағы басқа тіл сілтемелерін тексеріп меңгерген тілден аударыңыз.

Осы тізімдегі мақаланы бастағанда талқылау бетінің ең үстіне {{Тиісті мақала}} деген үлгіні қойыңыз.

[өңдеу] Өмірбаян

[өңдеу] Әртістер, бишілер, арулар

1. Бардо, Брижит
2. Бернар, Сара
3. Брандо, Марлон
4. Чаплин, Чарли
5. Дитрих, Марлен
6. Ли, Брүс
7. Монро, Мерилин

[өңдеу] Суретшілер және сәулетшілер

1. Бройгел, Питер (Үлкен)
2. Ле Көрбүзие, Шәрл Едуар
3. Дали, Салвадор
4. Донателло
5. Дүрер, Албрехт
6. Гох, Винсент ван
7. Гойа, Франсиско
8. Кало, Фрида
9. Матисс, Анри
10. Леонардо да Винчи
11. Микеланджело
12. Пикассо, Пабло
13. Рафаел
14. Рембрандт
15. Рубенс, Петер Паул
16. Веласкес, Диего
17. Вермеер, Йоһаннес
18. Уорхол, Әнди
19. Райт, Френк Ллойд

[өңдеу] Жазушылар, драматургтар, ақындар

1. Абу Нуас
2. Басө, Матсуо
3. Борхес, Хорхе Луис
4. Байрон, Джордж Ноэл Гордон‎
5. Камойнш, Луиш
6. Сервантес, Мигел де
7. Чосер, Джеффри
8. Чехов, Антон
9. Даниел, Арно
10. Данте Алигиери
11. Дарио, Рубен
12. Диккенс, Чарлз
13. Достоевский, Фёдор
14. Фердоуси
15. Фузули
16. Гарсия Маркес, Габриел
17. Гөте, Йоһанн Волфгаң фон
18. Һомер
19. Һорациус
20. Үго, Виктор Мари
21. Ибсен, Хенрик
22. Джойс, Джеймс
23. Кафка, Франц
24. Калидаса
25. Хайям, Омар
26. Ли Бай
27. Махфуз, Нағиб
28. Молиер
29. Набоков, Владимир
30. Овидий
31. Премчанд, Мунши
32. Прус, Марсел
33. Пушкин, Александр Сергеевич
34. Рембо, Артур
35. Руставели, Шота
36. Сарамаго, Хосе
37. Сапфо
38. Шекспир, Уиллиам
39. Зингер, Исаак Башевич
40. Софокл
41. Стурлусон, Снорри
42. Толстой, Лев
43. Туейн, Марк
44. Виргилий
45. Уордсуорт, Уиллиам
46. Ву Чеңен

[өңдеу] Сазгерлер және сырнайшылар

1. Бах, Йоғанн Себастиан
2. The Beatles
3. Беетховн, Лудвиг ван
4. Берлио, Ектор
5. Бруккнер, Антон
6. Брамс, Йоғаннес
7. Шопен, Фредерик
8. Дворжак, Антонин
9. Хәндел, Георг Фридерик
10. Хендрикс, Джими
11. Малер, Густав
12. Моцарт, Волфгаң Амадеус
13. Пуччини, Джакомо
14. Пресли, Елвис
15. The Rolling Stones
16. Шуберт, Франц
17. Сибелиус, Жан
18. Сметана, Бедржих
19. Шуманн, Роберт
20. Стравинский, Игорь
21. Чайковский, Пётр Ильич
22. Верди, Джузеппе
23. Вивалди, Антонио
24. Вагнер, Рихард

[өңдеу] Жиһанкездер

1. Амундсен, Роалд
2. Армстроң, Нил Олден
3. Картие, Жак
4. Колон, Кристобал
5. Кук, Джеймс
6. Кортес, Ернан
7. Гагарин, Юрий Алексеевич
8. Гама, Васко да
9. Магеллан, Фернандо
10. Поло, Марко
11. Жың Хы
12. Ғумболдт, Александр фон

[өңдеу] Кинорежиссерлер және сценаристер

1. Бергман, Ингмар
2. Дисней, Уолт
3. Феллини, Федерико
4. Хитчкок, Алфред
5. Кубрик, Стенли
6. Куросауа, Акира
7. Лукас, Джордж
8. Спилберг, Стивен

[өңдеу] Өнертапқыштар, зерттеушілер, математиктер

1. Архимедес
2. Бернерс-Ли, Тим
3. Брахе, Тихо
4. Коперникус, Николаус
5. Күри, Мари
6. Даруин, Чарлз
7. Едисон, Томас
8. Ейнстейн, Алберт
9. Еуклидес
10. Ойлер, Леонард
11. Фарадей, Майкл
12. Ферми, Енрико
13. Фибоначчи
14. Форд, Хенри
15. Фурие, Жозеф
16. Галилей, Галилео
17. Гаусс, Карл Фридрих
18. Гутенберг, Йоғанн
19. Геккел, Ернст
20. Джоул, Джеймс Прескотт
21. Кеплер, Йоһаннес
22. Кейнс, Джон Мейнард
23. Хорезми
24. Лейбниц, Готтфрид
25. Линней, Карл
26. Максуелл, Джеймс Клерк
27. Менделеев, Дмитрий Иванович
28. Нойман, Йоһан фон
29. Ниутон, Айзек
30. Паскал, Блез
31. Пастөр, Луи
32. Планк, Макс
33. Питагорас
34. Резерфорд, Ернест
35. Шрөдингер, Ервин
36. Столлмен, Ричард
37. Тесла, Никола
38. Түриң, Алан
39. Уатт, Джеймс

[өңдеу] Әлеумет зерттеушілері (пәлсапашылар, економистер, тарихшылар және ақылмандар)

1. Акуинат, Томас
2. Аристотель
3. Аугустин
4. Сина, Әбуәли ибн
5. Бруно, Джордано
6. Бовуа, Симон де
7. Чомски, Ноам
8. Декарт, Рене
9. Дуркхейм, Емил
10. Ассизи, Франциск
11. Фройд, Зигмунд
12. Һегел, Георг Вильһельм Фридрих
13. Херодот
14. Хиппократ
15. Кант, Иммануел
16. Локк, Джон
17. Лутер, Мартин
18. Лүсембор, Роза
19. Макиавелли, Никколо
20. Маркс, Карл
21. Ницше, Фридрих
22. Паул Тарсус
23. Аплатун
24. Пифагор
25. Руссо, Жан-Жак
26. Сартр, Жан-Пөл
27. Смит, Едам
28. Сократес
29. Сұн Зы
30. Волтер
31. Вебер, Макс
32. Виттгенштейн, Лудвиг

[өңдеу] = Саясаткерлер, озаттар, би-төрелер

1. ((Айғана))
2. Ақбар
3. Ескендір Зұлқарнайын
4. Ататүрік, Мұстафа Кәмәл
5. Аугустус
6. Бен-Гурион, Давид
7. Бисмарк, Отто фон
8. Боливар, Симон
9. Бонапарт, Наполеон
10. Кайсар, Гайус Юлиус
11. Каролус Магнус (Ұлы Карл)
12. Черрчилл, Уинстон
13. Сыши Тайхоу
14. Клеопатра
15. Константин I
16. Голл, Шарл де
17. Ганди, Индира
18. Елизабет I
19. Шыңғыс хан
20. Хайле Селассие
21. Хирохито
22. Һитлер, Адолф
23. Ленин, Владимир Ильич
24. Луи XIV
25. Мандела, Нелсон
26. Мау Зыдоң
27. Муссолини, Бенито
28. Нкрума, Куаме
29. Петр I
30. Чин Ши-хуаңди
31. Салахиден
32. Сталин, Иосиф Виссарионович
33. Тетчер, Маргрет
34. Виктория патшайым
35. Уошиңтон, Джордж

[өңдеу] Дін тұлғалары

1. Ибраһим пайғамбар
2. Мұса пайғамбар
3. Иса Мәсіх
4. Мұхаммед пайғамбар
5. Гәутама Бұддһа

[өңдеу] Төңкерісшілдер мен қайраткерлер

1. Махатма Ганди
2. Голдмен, Емма
3. д'Арк, Жанна
4. Келлер, Хелен
5. Киң, Мартин Лутер
6. Тереза ана
7. Найтиңгейл, Флоренс
8. Гевара, Че

[өңдеу] Тарих

1. Тарих

[өңдеу] Ежелгі заман және онан бұрынғы

1. Алғашқы тарих
2. Тас дәуірі
3. Қола дәуірі
4. Темір дәуірі
5. Мезопотамия
6. Көне Мысыр
7. Көне Юнанстан
8. Ұрым империясы

[өңдеу] Орта ғасырлар және Ерте жаңа заман

1. Ағарту дәуірі
2. Астектер
3. Шығыс Ұрым империясы
4. Крест жорықтары
5. Қасиетті Ұрым империясы
6. Жүзжылдық соғыс
7. Орта ғасырлар
8. Моңғол Ордасы
9. Миң әулеті
10. Османлы империясы
11. Протестанттық қайта құру
12. Жаңғырту дәуірі
13. Отызжылдық соғыс
14. Викингтер

[өңдеу] Жаңа заман

1. Америка Азаматтық соғысы
2. Апартеид
3. Британ империясы
4. Суық соғыс
5. Франсуз төңкерісі
6. Ұлы дағдарыс
7. Холокост
8. Кәсіп төңкерісі
9. Кәріс соғысы
10. Үшінші Рейх
11. Қазан төңкерісі
12. Чиң әулеті
13. Испания Азаматтық соғысы
14. Версай бітімі
15. Виетнам соғысы
16. Дүниежүзлік соғыс, I
17. Дүниежүзлік соғыс, II

[өңдеу] Жағрапия

1. Жағрапия
2. Елорда
3. Қала
4. Құрлық
5. Ел
6. Шөл
7. Жертану
8. Карта
9. Солтүстік полюс
10. Мұхит
11. Селва
12. Өзен
13. Теңіз
14. Оңтүстік полюс

[өңдеу] Құрылықтар және ірі аумақтар

1. Африка
2. Антарктика
3. Азия
4. Еуропа
5. Таяу Шығыс
6. Солтүстік Америка
7. Океания
8. Оңтүстік Америка

[өңдеу] Елдер

Ақыр аяғында, мында 243 шамасындағы, не барлық Ел тізіміндегі елдер туралы мақалалар болуы тиіс. Бірақ артықшылықтылар арасындағы кейбір елдер төменде тізімделінеді:

1. Ауғанстан
2. Жезаир
3. Архентина
4. Аустралия
5. Аустрия
6. Баңладеш
7. Белгия
8. Бразил
9. Канада
10. Қытай Халық Республикасы
11. Конго Демократиялық Республикасы
12. Куба
13. Мысыр
14. Ефиопия
15. Франсия
16. Алмания
17. Юнанстан
18. Үндістан
19. Үндінезия
20. Иран
21. Ирақ
22. Ирландия Республикасы
23. Исраел
24. Италия
25. Жапония
26. Мексика
27. Недерландия
28. Найджирия
29. Нью-Зиленд
30. Пәкістан
31. Полша
32. Ресей
33. Португалия
34. Арабстан
35. Оңтүстік Африка Республикасы
36. Оңтүстік Корея
37. Испания
38. Сұдан
39. Ісуішрия
40. Танзания
41. Таиланд
42. Түркия
43. Украина
44. Біріккен Араб Әміршіліктері
45. Құрама Патшалық
46. Америка Құрама Штаттары
47. Ватикан
48. Виетнам
49. Венесуела

[өңдеу] Қалалар

1. Амстердам
2. Атина
3. Бағдат
4. Баңкөк
5. Бейжің
6. Берлин
7. Богота
8. Бруссел
9. Буенос-Айрес
10. әл-Қаһира
11. Кейптаун
12. Димашқ
13. Дели
14. Дһака
15. Шәңғаң
16. Ыстамбұл
17. Джакарта
18. әл-Құдыс
19. Карачи
20. Киншаса
21. Киото
22. Колката
23. Лагос
24. Лос-Анжелес
25. Лондон
26. Мадрид
27. Мекке
28. Мехико қаласы
29. Мәскеу
30. Мұмбай
31. Найроби
32. Нью-Йорк
33. Париж
34. Риу-де-Жанейру
35. Рома
36. Санкт-Петербор
37. Сан-Паулу
38. Сеул
39. Шаңхай
40. Сингапур
41. Сидней
42. Тегеран
43. Токио
44. Вена
45. Уошиңтон

[өңдеу] Сутоғандар

1. Амазон өзені
2. Арал теңізі
3. Мұзды мұхит
4. Атлант мұхиты
5. Балтық теңізі
6. Қара теңіз
7. Кариб теңізі
8. Каспий теңізі
9. Конго өзені
10. Дунай
11. Өлі теңіз
12. Ганга өзені
13. Үлкен Тосқауыл Қыя
14. Ұлы көлдер
15. Үнді мұхиты
16. Үнді өзені
17. Байкөл
18. Таңаника көлі
19. Виктория көлі
20. Жерорта теңізі
21. Миссиссипи өзені
22. Ниагара сарқырамасы
23. Нижер өзені
24. Ніл
25. Солтүстік теңіз
26. Тынық мұхит
27. Панама аңғары
28. Рейн
29. Суейш аңғары
30. Оңтүстік мұхит
31. Еділ
32. Чаңжәң

[өңдеу] Таулар, алқаптар және шөлдер

1. Әлпілер
2. Андылар
3. Һималай
4. Килиманджаро
5. Джомолунгма
6. Жартасты таулар
7. Сахара

[өңдеу] Қоғам

1. Қоғам
2. Өркениет
3. Білім

[өңдеу] Отбасылық қатынастар

1. Отбасы
2. Бала
3. Ер
4. Неке
5. Әйел

[өңдеу] Ой ғұрыпы, мінезқұлық және сезімдік

1. Мінез-құлық
2. Махаббат
3. Көңіл (психология)
4. Ойлау (психология)

[өңдеу] Саясат

1. Саясат
2. Анархизм
3. Отаршылық
4. Коммунизм
5. Сақтанымпаздық
6. Демократия
7. Диктатура
8. Дипломатия
9. Фашизм
10. Жаһандану
11. Үкімет
12. Идеология
13. Империализм
14. Либерализм
15. Марксизм
16. Монархия
17. Ұлтшылдық
18. Нацизм
19. Республика
20. Социализм
21. Мемлекет
22. Саяси партия
23. Насихат
24. Лаңкестік

[өңдеу] Іскерлік және економика

1. Экономика
2. Өсімдік шаруашылығы
3. Капитал
4. Капитализм
5. Пұл
   1. Еуро
   2. Жапон йенасы
   3. АҚШ доллары
6. Өнеркәсіп
7. Ақша
8. Салық

[өңдеу] Заң

1. Заң
2. Конституция

[өңдеу] Халықаралық ұйымдар

1. Африка Одағы
2. Араб жамағаты
3. ASEAN
4. Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығы
5. Ұлттар Достастығы
6. Еуропа Одағы
7. Қызыл крест және Қызыл жарты ай халықаралық қозғалысы
8. NATO
9. Нобел сыйлығы
10. OPEC
11. Біріккен Ұлттар
    1. Атом қуаты халықаралық агенттігі
    2. Халықаралық әділет соты
    3. Халықаралық пұл қоры
    4. UNESCO
    5. Адам құқықтарының жалпыға бірдей декларациясы
    6. Халықаралық денсаулық ұйымы
12. Дүниежүзілік банк
13. Дүниежүзілік сауда ұйымы

[өңдеу] Соғыс және әскершілік

1. Азаматтық соғыс
2. Қарулы күштер
3. Бейбітшілік
4. Соғыс

[өңдеу] Әлеуметтік істер

1. Бала түсіру
2. Өлім жазасы
3. Адам құқықтары
4. Расизм
5. Құлдық

[өңдеу] Мәдениет

1. Мәдениет
2. Өнер
   1. Комикстар
   2. Сұңғат
   3. Фотография
   4. Мүсін
      1. Құмырашылық
3. Би (өнер)
4. Сән
5. Театр
6. Канн фестивәлі

[өңдеу] Тіл және әдебиет

1. Тіл
2. Өзіндік тілдер
   1. Араб тілі
   2. Баңла тілі
   3. Қытай тілі
   4. Ағылшын тілі
   5. Есперанто
   6. Франсуз тілі
   7. Неміс тілі
   8. Юнан тілі
   9. Иврит тілі
   10. Һинди тілі
   11. Италиян тілі
   12. Жапон тілі
   13. Латын тілі
   14. Парсы тілі
   15. Орыс тілі
   16. Санскрит тілі
   17. Испан тілі
   18. Тамил тілі
   19. Түрік тілі
3. Тілтану
4. Грамматика
5. Сөз
   1. Зат есімі
   2. Етістік
6. Әліпби
   1. Қытай жазуы
   2. Кирил әліпбиі
   3. Юнан әліпбиі
   4. Латын әліпбиі
   5. Әріп
7. Сауаттылық
8. Жазу
9. Әдебиет
   1. Қарасөз әдебиет
   2. Көркем әдебиет
   3. Роман
      1. Мың бір түн
   4. Назым
      1. Гилгамеш жыры
      2. Илиада
      3. Махабһарата
      4. Рамаяна

[өңдеу] Сәулет және азаматтық құрылыс

1. Сәулет
2. Арқажай
3. Көпір
4. Арық
5. Бөгет
6. Күмбез
7. Үй
8. Өзіндік құрылымдар
   1. Асуан бөгеті
   2. Дұбай мұнарасы
   3. Колизей
   4. Ұлы Қорған
   5. Ейффел мұнарасы
   6. Empire State Building
   7. Айя София
   8. Партенон
   9. Ғиза пирамидалары
   10. Азаттық мүсіні
   11. Петір әулие базиликасы
   12. Тәж Махал
9. Пирамида
10. Мұнара

[өңдеу] Филмдер, радио, теледидар

1. Филм
   1. Жан бітіру
2. Радиохабар
3. Теледидар

[өңдеу] Саз

1. Саз
2. Ән
3. Өзіндік саз жанрылары
   1. Блуз
   2. Классикалық саз
      1. Опера
      2. Симфония
   3. Електронды саз
   4. Халық сазы
   5. Джазз
   6. Регги
   7. Ритм-н-Блуз
   8. Рок
   9. Нью ейдж
4. Өзіндік саз аспаптары
   1. Дабыл
   2. Флейта
   3. Гитара
   4. Пианино
   5. Керней
   6. Виолин

[өңдеу] Ойын мен демалыс

1. Мәдениет және демалыс бағы
2. Ойын
   1. Нарды
   2. Шатыраш
   3. Го
   4. Ойын кәрт
3. Құмар ойындар
4. Жекпе-жек
   1. Кәрәте
5. Олимпиялық ойындар
6. Спорт
   1. Аутожарыс
   2. Атлетика
   3. Бейсбол
   4. Баскетбол
   5. Крикет
   6. Сайысу
   7. Футбол
   8. Гөлф
   9. Ат жарысы
   10. Мұз хоккейі
   11. Дзүдо
   12. Теннис
   13. Реслиң
7. Ойыншық

[өңдеу] Дүниетану және дін

1. Құдай
2. Мифология
3. Дүниетанулық пәлсапалары
   1. Атеизм
   2. Фундаментализм
   3. Материализм
   4. Монотеизм
   5. Политеизм
4. Жан
5. Дін
6. Өзіндік діндер
   1. Бахаизм
   2. Буддизм
   3. Мәсіхшілік
      1. Католикшілік
   4. Құнзылық
   5. Үндішілік
   6. Исләм
   7. Джайнизм
   8. Яхудилық
   9. Синто
   10. Сикхизм
   11. Даосизм
   12. Зардұштшылық
7. Рухани мәдениет

[өңдеу] Пәлсапа

1. Пәлсапа
2. Сұлулық
3. Диалектика
4. Этика
5. Эпистемология
6. Феминизм
7. Ерік бостандығы
8. Білім
9. Логика
10. Парасат
11. Адамгершілік
12. Нақтылық
13. Ақиқат

[өңдеу] Ғылым

1. Ғылым

[өңдеу] Астрономия

1. Астрономия
2. Астероид
3. Ұлы дүмпу
4. Қара ойық
5. Құйрықты жұлдыз
6. Галактика
   1. Құс Жолы
7. Жарық жылы
8. Ай (серік)
9. Ғаламшар
   1. Жер (ғаламшар)
   2. Есекқырған
   3. Қызылжұлдыз
   4. Болпан
   5. Нептун (ғаламшар)
   6. Қоңырқай (ғаламшар)
   7. Уран (ғаламшар)
   8. Шолпан (ғаламшар)
10. Күн жүйесі
11. Жұлдыз
    1. Күн (жұлдыз)
12. Әлем

[өңдеу] Биология

1. Биология
2. Биологиялық материалдар
   1. ДНҚ
   2. Ензим
   3. Протеин
3. Ботаника
4. Өлім
   1. Өзін-өзі өлтіру
5. Екология
   1. Жойылып бара жатқан түрлер
6. Малдандыру
7. Тірлік
8. Ғылми таптастыру
   1. Жәндік түрлер

[өңдеу] Биологиялық үдірістер

1. Метаболизм
   1. Асқорыту
   2. Фотосинтез
   3. Дем
2. Жәндік дамуы
3. Өрбу
   1. Буаздық
      1. Жыныс

[өңдеу] Анатомия

1. Анатомия
2. Жасуша
3. Айналма жүйесі
   1. Қан
   2. Жүрек
4. Ендокриндық жүйе
5. Ішек-қарын
   1. Тоқ ішек
   2. Аш ішек
   3. Бауыр
6. Тері жабын
   1. Емшек
   2. Тері
7. Бұлшық
8. Жүйке жүйесі
   1. Ми
   2. Сезу жүйесі
      1. Құлақ
      2. Мұрын
      3. Көз
9. Өрбу жүйесі
10. Дем алу жүйесі
    1. Өкпе
11. Қаңқа

[өңдеу] Денсаулық және медицина

1. Медицина
2. Құмарлық
3. Алцхеймер ауруы
4. Обыр
5. Оба ауруы
6. Салқын тигізу
7. Стоматология
8. Мүгедектік
   1. Соқырлық
   2. Саңыраулық
   3. Ырай ауруы
9. Дерт
10. Ем-шипа
11. Етанол
12. Никотин
    1. Темекі
13. Денсаулық
14. Бас ауру
15. Миокард инфарктісі
16. Жүрек дерті
17. Безгек
18. Асқа жарымау
19. Семіздену
20. Пандемия
21. Пенициллин
22. Өкпе қабынуы
23. Полиомелит
24. Жыныстық аурулар
    1. AIDS
25. Инсульт
26. Туберкулез
27. Диабет
28. Вирус
    1. Тұмау
    2. Күл (дерт)

[өңдеу] Организмдер

1. Организм
2. Жануарлар
   1. Буынаяқтылар
      1. Бұнақденелілер
         1. Құмырсқа
         2. Балара
         3. Маса
      2. Өрмекші тәрізділер
   2. Арқалылар
      1. Қосмекенділер
         1. Бақа
      2. Құстар
         1. Тауық
         2. Көгершін
      3. Балықтар
         1. Ақула
      4. Сүтқоректілер
         1. Мешін
         2. Түйе
         3. Мысық
         4. Сиыр
         5. Ит
         6. Делфин
         7. Піл
         8. Жылқы
         9. Адам
         10. Қой
         11. Арыстан
         12. Шошқа
         13. Кит
      5. Рептилиялар
         1. Динозаур
         2. Жылан
3. Археобактериялар
4. Бактериялар
5. Саңырауқұлақтар
6. Өсімдіктер
   1. Шешек
   2. Ағаш
7. Протисттер

[өңдеу] Химия

1. Химия
2. Биохимия
3. Химиялық біріктемелер
   1. Қышқыл (химия)
   2. Сілті
   3. Тұз (химия)
4. Химиялық элемент
   1. Межелі кесте
   2. Алуминиум
   3. Көміртегі
   4. Мыс
   5. Алтын
   6. Һелиум
   7. Сутегі
   8. Темір
   9. Неон
   10. Азот
   11. Оттегі
   12. Күміс
   13. Қалайы
   14. Мырыш
5. Органикалық химия
   1. Есірткіш
   2. Көмірсутек
   3. Гормон
   4. Липид
6. Молекула

[өңдеу] Ауарайы, ахуал және геология

1. Қар көшкіні
2. Ахуал
   1. Ел-Нинио
   2. Ғаламдық жылыну
3. Жер сілкінісі
4. Геология
   1. Минерал
      1. Алмаз
   2. Тақталар тектоникасы
   3. Тау жынысы
5. Табиғи апат
6. Жанартау
7. Ауарайы
   1. Бұлт
   2. Тасқын
      1. Цунами
   3. Жаңбыр
      1. Қышқыл жаңбыр
      2. Қар
   4. Желқұйын
   5. Тропикалық дауыл

[өңдеу] Физика

1. Физика
2. Үдеу
3. Атом
4. Қуат
   1. Қуат сақтандыру
   2. Електірмагниттік сәулелену
      1. Гамма сәулелер
      2. Инфрақызыл сәулелер
      3. Радиоактивтік
      4. Ултрафиолет сәулелер
      5. Көрінетін спектр
         1. Түс
5. Классикалық механика
6. Күш
   1. Електірмагнитизм
   2. Гравитация
7. Жарық
8. Магнетизм
   1. Магнит өрісі
9. Масса
10. Куантум механикасы
11. Радиобелсенділік
12. Дыбыс
13. Жылдамдық
    1. Жарық жылдамдығы
14. Жалпы салыстырмалық өйтұжырымы
15. Ерекше салыстырмалық өйтұжырымы
16. Уақыт
17. Ұзындық
18. Саты (заттегі)
    1. Газ
    2. Сұыйқтама
    3. Плазма
    4. Қаттама
19. Металл
    1. Қорытпа
       1. Құрыш

[өңдеу] Уақыт өлшеу

1. Күнтізбе
   1. Грегориус күнтізбесі
2. Ғасыр
3. Тәулік
4. Ай
5. Уақыт белдеуі
6. Апта
7. Жыл

[өңдеу] Технология

1. Технология
2. Биотехнология
3. Киім
   1. Мақта
4. Инженерлік
   1. Сырғауыш
   2. Одақша
   3. Бұранда
   4. Сына
   5. Доңғалақ
5. Суару
   1. Соқа
6. Металлургия
7. Нанотехнология

[өңдеу] Қатынас

1. Байланыс
2. Кітап
3. Ақпарат
   1. Энциклопедия
4. Журналистика
   1. Үнжария
   2. Бұқаралық ақпарат құралдары
5. Баспасөз
6. Темір жол
7. Телефон

[өңдеу] Электроника

1. Электроника
   1. Электір ағымы
   2. Жиілік
2. Құраштар
   1. Конденсатор
   2. Индуктор
   3. Транзистор
   4. Диод
   5. Резистор
   6. Трансформатор

[өңдеу] Компьютерлер және Интернет

1. Компьютер
   1. Тұрғылықты дискі
   2. Микропроцессор
   3. Жедел Жадтау Құрылғысы
2. Жасанды парасат
3. Ақпарат технологиясы
   1. Алгоритм
4. Интернет
   1. Электронды пошта
   2. Ғаламтор
5. Амалдық жүйе
6. Бағдарлама тілі
7. Бағдарламалық жасақтама
8. Пайдаланушылық тілдесу

[өңдеу] Қуат және отын

1. Қуат (технология)
   1. Жаңармалы қуат
2. Електірлік
   1. Ядролық қуат
3. Қазба отын
4. Іштен тұтанатын қозғауыш
5. Булы қозғауыш
6. От

[өңдеу] Шикі заттар

1. Шыны
2. Қағаз
3. Пластик
4. Сүрек

[өңдеу] Тасымалдау

1. Көлік
2. Ұшақ
3. Аутомобил
4. Велосипед
5. Қайық
6. Кеме
7. Пойыз

[өңдеу] Қару-жарақ

1. Қару
2. Жарылғыштар
   1. Оқдәрі
3. От қаруы
   1. Оқшашар
4. Ядролық қару
5. Семсер
6. Танк

[өңдеу] Азық

1. Ас
2. Нан
3. Астық дәнді дақыл
   1. Арпа
   2. Жүгері
   3. Сұлы
   4. Күріш
   5. Арыс
   6. Балжүгері
   7. Бидай
4. Ежегей
5. Шоколад
6. Бал
7. Жеміс
   1. Алма
   2. Банан
   3. Жүзім
   4. Бұршақ дәнділер
      1. Соя
   5. Лимон
   6. Жаңғақ
8. Ет
9. Қант
10. Көкөніс
    1. Ақтүйнек

[өңдеу] Ішімдіктер

1. Сыра
2. Шарап
3. Қаһуа
4. Сүт
5. Шай
6. Ауыз су
7. Шырын

[өңдеу] Математика

1. Математика
2. Әлжебра
3. Есептану
4. Қағида
5. Математикалық талдау
6. Геометрия
   1. Дөңгелек
      1. Пи саны
   2. Шаршы
   3. Үшкіл
7. Топ ойтұжырымы
8. Математикалық дәлелдеу
9. Сан
   1. Терім сан
   2. Бүтін сан
   3. Дағдылы сан
   4. Жай сан
   5. Тиімді сан
10. Шексіздік
11. Жиын ойтұжырымы
12. Санақ
13. Тригонометрия

[өңдеу] Өлшеу және бірліктер

1. Өлшеу
2. Джоул
3. Килограмм
4. Литр
5. Метр
6. Ньютон
7. Өлшем бірліктерінің халықаралық жүйесі
8. Волт
9. Уатт
10. Секунд
11. Келвин