Болаанг-монгондоу

Уикипедия — ашық энциклопедиясынан алынған мәлімет
Jump to navigation Jump to search
Болаанг-монгондоу
COLLECTIE TROPENMUSEUM Vergadering van de P.I.K.A.T. (Pertjintaan Iboe Kepada Anak Toeroen-toemoeroen) een vrouwen-vereniging uit Manado. Hier de afdeling Mongondow Bolaangmongondow Noord-Celebes TMnr 10000761.jpg
Бүкіл халықтың саны

140 000

Ең көп таралған аймақтар

Индонезия Индонезия

Тілдері

балаанг-монгондоу тілі

Діні

суннизм, христиандық

Болаанг-монгондоу (өз атауы болаанг, булан, би-нангунан, палиан, ломбагин, думога)[1]Индонезиядағы Солтүстік Сулавесиде тұратын халық. Саны 140 мың адам.[2] Булан, бинангонан, палиан, ломбагин және дамага Субэтникалық топтар сақталған.

Тілі[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Олар австронезиялық отбасының батыс австронезия тобының балаанг-монгондоу тілінің диалектілерінде сөйлейді. (думога, лолаян, паси). Индонезия тілі де кеңінен таралған.[3]

Діні[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Сенушілер – сүнниттік мұсылмандар және протестанттық христиандар (реформаторлар).[4]

Этимологиясы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Болаанг атауы Боланго немесе Балангон сөзінен шыққан, бұл теңіз дегенді білдіреді. Болаанг немесе Голанг сонымен қатар «Жарқын» немесе «Ашық және жабырқау емес» дегенді білдіруі мүмкін, ал Монгондоу «Жеңіс айқайы» дегенді білдіретін Монгондоу сөзінен шыққан.

Тарихы[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Болаанг-монгондоулар ішкі аудандарда тұратын монгондоудың жағалаудағы болаангтармен бірігуі нәтижесінде пайда болды. ХХ ғасырдың басында болаанг-монгондоу князьдігі болды, оның басында раджа тұрды, оны князь отбасының мүшелерінен аудан басшылары (пенгхулу) сайлады. Пенгхулу үлкен туыстық топтардың басшыларына сүйенген ауыл басшыларын тағайындады. 1950 жылдан бері Индонезияның құрамында құрамында.

Кәсібі[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Негізгі кәсібі — егіншілік (суармалы күріш, сонымен қатар саго, жүгері, ямс, кокос және кофе). Сонымен қатар балық аулау, даммар шайыры мен ротан жинау; бұрын олар алтын өндірген. Су буйволы, шошқа, тауық, ешкі өсіріледі.

Өмір салты[өңдеу | қайнарын өңдеу]

Тұрғылықты мекендері жол бойына орналасқан. Олар ауыл тұрғындарының барлығы немесе бір бөлігі орналасқан, қадалы ұзын үйлерде тұрады. Ерлер киімі — еуропаландырылған, әйелдер киімі-саронг. Негізгі тағамы – күріш.

Дереккөздер[өңдеу | қайнарын өңдеу]

  1. Словари и энциклопеди на Академике https://dic.academic.ru/dic.nsf/enc1p/8826
  2. Современная энциклопедия https://rus-modern-enc.slovaronline.com/1661-%D0%91%D0%9E%D0%9B%D0%90%D0%90%D0%9D%D0%93-%D0%9C%D0%9E%D0%9D%D0%93%D0%9E%D0%9D%D0%94%D0%9E%D0%A3
  3. Әлем халықтарының энциклопедиясы. Болаанг-монгондоу http://www.etnolog.ru/people.php?id=BOLA
  4. Болаанг-монгондоу https://my-dict.ru/dic/sovremennaya-enciklopediya/198104-bolaang-mongondou/